Артан Груби утре на судење

Поранешниот вицепремиер Артан Груби утре, на 24 август 2026, ќе седне на обвинителна клупа во Кривичен суд по обвинението за „злоупотреба на службената положба и овластување“, дело за кое во Кривичниот законик е предвидена казна затвор до најмногу пет години.

Позадина на предметот

Во обвинението е наведено дека Груби и други лица се осомничени за незаконски постапки поврзани со набавка на видеолотариски терминали во Државна лотарија. Обвинителниот предлог беше поднесен пред десет дена, на 13-ти август 2026, и според него Лотаријата започнала постапка за набавка вредна стотици милиони денари и со тоа, иако немала право да приредува електронски игри на среќа на видеолотариски терминали, го оштетила акционерското друштво за околу 8,2 милиони евра.

Додека траеше истрагата, Груби првично беше обвинет за потешкото кривично дело „проневера во службата“ со предвидена казна и до 20 години затвор, но подоцна обвинението беше преквалификувано во злоупотреба на службена положба. Тој е воден како второобвинет и во моментот е во куќен притвор со 24-часовен полициски надзор.

Првообвинет е Прпари Бајрами, поранешен претседател на Управниот одбор и генерален директор на Државна лотарија; тој и натаму е во бегство и е недостапен на органите на прогонот. Како што е наведено во обвинението, на владината седница одржана на 6-ти јуни 2023, Груби постапил спротивно на деловникот за работа на Владата и го заобиколил пропишаниот начин на одлучување.

Објавениот обвинителен предлог предизвика и реакции во партијата ДУИ. Партиски членови кои ја поддржаа Груби го обвинија раководството дека го оставиле самиот да се соочи со обвиненијата. Од ДУИ негираа дека во партијата имало дебата за солидарност и оценија дека станува збор за политички прогон, а Ахмети во интервју за косовски медиум изјавил дека тој лично побарал од Груби да се врати во Македонија. Од Влен пак сметаат дека Аеран Груби е „црната кутија на ДУИ“ и дека може да проговори за она што се случувало во Мала Речица со годинни и дека поради тоа изостанала партиската поддршка за долгодогшниот интегративец.

Груби повеќе од една година беше во бегство — ја напушти државата во декември 2024 преку граничен премин со Косово и покрај тоа што беше на таканаречената „стоп листа“. По него беше распишана меѓународна потерница. На 23 февруари годинава се појави на граничниот премин „Блаце“, каде беше приведен и однесен во притвор. Сепак, тој во Шутка остана само неколку часа, бидејќи по неговиот распит мерката му беше заменета со куќен притвор со 24-часовен полициски надзор врз основа на проценка од МВР и АНБ дека не може да му се гарантира безбедноста во затворот. Заедно со него утре на обвинителна клупа ќе седнат и уште шест лица; во текстот се наведува и дека тој и уште седум лица се товарат во овој предмет, сите за злоупотреба на службена положба.

Фото: прес-материјал од настанот