Brian Cox: një kronologji shkencore për shuarjen e Tokës — Dielli si "Fajtor"

Fizikani dhe prezantuesi Brian Cox, në serinë e BBC‑së "Mrekullitë e Universit", paraqet një rrëfim afatgjatë dhe të bazuar në fizikë për mënyrën se si jeta në Tokë do të marrë fund. Ai rendit një varg ngjarjesh të parashikueshme nga evolucionit yjor që gradualisht do t'i heqë planetës tonë kushtet për jetesë.

Ai e vendos në qendër shkakun natyror: "Fajtor" është Dielli — një yll që momentalisht është rreth gjysmës së jetës së tij, por i cili me kalimin e kohës do të ndryshojë në mënyrë të pashmangshme dhe do të shkatërrojë kushtet që mbajnë jetë në Tokë.

Si do të zhvillohet procesi

Sipas kronologjisë që paraqet Cox, ndryshimi i parë i rëndësishëm nuk do të ndodhë nesër, por në një shkallë kozmike: për rreth një miliard vjet Dielli do të fillojë të shterojë hidrogjenin në bërthamën e tij. Ky proces shkakton një reaksion zinxhir: bërthama do të fillojë të kontraktohet nën peshën e vet, duke prodhuar nxehtësi shtesë që do të detyrojë shtresat e jashtme të zgjerohen.

Për Tokën kjo do të thotë temperatura në rritje, avullim i oqeaneve dhe krijim i një atmosfere të dendur si ajo e Venusit. Cox e përshkruan atë periudhë si "dita e fundit e përsosur e Tokës" — çastin pas të cilit çdo formë jete do të bëhet e pamundur dhe planeti do të shndërrohet në një shkëmb të djegur pa jetë.

Disa miliarda vjet më vonë — afërsisht gjashtë miliardë vjet nga tani — Dielli do të hyjë në fazën e tij përfundimtare dhe do të bëhet një gjigant i kuq. Shtresat e tij të fryra mund të gëlltisin Merkurin dhe Venusin; edhe nëse Toka shmang gëlltitjen e drejtpërdrejtë, ajo do të mbetet e djegur dhe e shterur. Në fund gjiganti i kuq do të hedhë shtresat e jashtme të gazit dhe pluhurit në hapësirë, duke lënë pas mbetje të një ylli të vdekur.

Foto: material shtypi nga ngjarja