Studim britanik: skuterët elektrik shkaktojnë lëndime më të rënda se motorët dhe biçikletat

Një analizë e aksidenteve në Angli dhe Uells tregon se përdoruesit e skuterëve elektrikë përballen me rreziqe dukshëm më të larta për lëndime serioze se sa motoristët dhe çiklistët. Studimi, i cili mbuloi të dhëna nga 18 qytete gjatë periudhës 2020–2022, evidenton shifra më të larta për dëmtime traumatike të trurit dhe dëmtime të enëve të gjakut dhe organeve të brendshme te përdoruesit e skuterëve.

Gjetjet kryesore

Analizën e realizoi David Bodansky, traumatolog dhe kirurg ortoped në Chelsea and Westminster Hospital, duke përdorur të dhëna nga National Register for Serious Trauma. Rezultatet tregojnë se përdoruesit e skuterëve elektrikë kanë tre herë më shumë shanse të pësojnë një lëndim traumatik të trurit ose dëmtim vaskular sesa motoristët, dhe 1,5 herë më shumë gjasa për lëndime të organeve të brendshme. Po ashtu, skuterët rezultuan me rrezik më të lartë në të njëjtat parametrat krahasuar me çiklistët; i vetmi parametër me rrezik më të ulët ishte fraktura e kockave.

Studimi gjithashtu nxjerr në pah grupet më të rrezikuara: gratë patën një të tretën më shumë aksidente se burrat dhe dy herë më shumë gjasa për lëndime serioze, ndërsa fëmijët përbëjnë 16% të të gjitha lëndimeve të regjistruara me skuter elektrik.

Ekspertët theksojnë se karakteristikat e dizajnit dhe mënyra e drejtimit kontribuojnë në rritjen e rrezikut: rrotat e vogla, pozicioni i drejtuesit në këmbë që ngre qendrën e gravitetit dhe drejtimi më i ndjeshëm i skuterit e bëjnë atë të prirur për ndalesa të papritura kur rrotat prekin trotuarin, gropat ose mbeturinat në rrugë, duke rritur seriozitetin e aksidenteve.

Si pasojë, ka thirrje për ndryshime të dizajnit—për shembull lartësi të rregullueshme të timonit për t'u përshtatur më mirë me gratë—si dhe për detyrimin e përdorimit të helmetave dhe trajnimin e detyrueshëm për drejtuesit, duke argumentuar se skuterët elektrikë u futën në hapësirën publike pa kërkesa formale për trajnim, edhe pse janë mjete motorike.

Në Mbretërinë e Bashkuar, shërbimet e marrjes me qira të skuterëve elektrikë provohen në Angli që nga viti 2020, por vlerësohet se rreth një milion skuterë privatë qëndrojnë në rrugë pavarësisht ndalimit ligjor për përdorim në rrugët publike, trotuaret dhe shtigjet e biçikletave; forcat e policisë kanë sekuestruar mijëra prej tyre për shkelje të rregullave. Gjetjet e studimit forcojnë thirrjet për rregullim më të qartë të skuterëve privatë.

Në Maqedoninë e Veriut, Kuvendi rreth një muaj më parë miratoi ndryshimet në Ligjin për Sigurinë e Trafikut Rrugor me procedurë të përshpejtuar. Ndryshimet parashikojnë një shpejtësi maksimale prej 20 km/h, në përputhje me rekomandimet e BE-së, dhe lejojnë drejtimin e skuterëve elektrikë vetëm nga personat mbi 18 vjeç.

Foto: Sloboden pechat / Slobodan Gjurikj