Civita di Bagnoregio: qyteti në shkëmb që rrezikon të zhduket

Rreth 120 kilometra në veri të Romës ndodhet një nga vendbanimet më të veçanta të Italisë: Civita di Bagnoregio, një qytet i vogël i vendosur mbi një shkëmb të stërm dhe i lidhur me botën e jashtme vetëm me një urë të gjatë për këmbësorë.

Sot në qytet jetojnë më pak se 20 njerëz, ndërsa pamja dhe historia e tij tërheqin turistë nga shumë vende; për shkak të kësaj fatkeqësie i është vënë nofka "qyteti që vdes".

Civita u themelua nga etruskët para më shumë se 2,500 vjetësh. Në të shkuarën qyteti kishte pesë porta; sot ka mbetur vetëm njëra — Porta Santa Maria, e njohur edhe si Porta Cava. Rruga drejt saj kalon përmes një tuneli të gdhendur në shkëmb e pastaj përmes urës, e cila është lidhja e vetme drejtpërdrejtë për këmbësorë me qytetin.

Ura prej betoni të armuar u ndërtua në vitin 1995. Për arsye praktike autoritetet lokale lejojnë kalimin me biçikletë dhe motoçikletë në orare të caktuara të ditës për banorët dhe punëtorët.

Gjeologjia dhe rreziku

Problemi më i madh nuk është izolimi, por terreni mbi të cilin është ndërtuar qyteti. Civita qëndron mbi tufën vullkanike — një shkëmb poroz formuar nga hiri vullkanik i ngurtësuar — dhe ajo tufë është eroduar për shekuj. Kolapsi i ngadaltë i mbështetëseve e bën të pasigurt të ardhmen e vendbanimit.

Ruajtja e Civitës kërkon një balancë mes konservimit, turizmit dhe sigurisë: ura e vetme, popullsia në rënie dhe brishtësia e tufës e vështirësojnë mbajtjen e fshatit mesjetar pa ndryshuar peizazhin që e bën të veçantë.

Foto: material shtypi nga ngjarja