Hudhra e egër: çfarë thotë shkenca për përfitimet dhe sigurinë

Hudhra e egër (Allium ursinum), e njohur në disa zona si sremush ose ramsons, është bimë pranverore e kërkuar nga mbledhësit dhe ka një vend të gjatë në kuzhinat tradicionale. Gjethet e saj përmbajnë përbërës sulfurikë — përfshirë molekula të lidhura me alicinën — si dhe vitaminë C, karotenoide dhe antioksidantë, gjë që nxjerr në pah interesin shkencor.

Provapër dhe kufizime

Regjistrimet historike i lidhin disa pretendime me emra si Dr. Kunzl, dhe bimë është emëruar herbë mjekësore e vitit në Evropë në 1996; megjithatë kjo njohje historike nuk zëvendëson dëshmitë klinike moderne. Studimet laboratorike dhe para‑klinike kanë dhënë rezultate premtuese: disa ekstrakte ndikojnë në enët e gjakut dhe në mekanizmat e lidhur me presionin, dhe të tjera shfaqin aktivitet antimikrobik in vitro. Këto gjetje nuk mjaftojnë për të provuar se konsumi i hudhrës së egër do të trajtojë hipertensionin, ulë kolesterolin apo shërojë infeksionet tek njerëzit.

Në mjekësinë popullore sremushi është përdorur për presion të lartë, qarkullim të keq dhe nivele të larta të lipideve, ndërsa sot mbetet një mjekim sezonal dhe përbërës i kuzhinës. Pronat antioksiduese të përbërësve të tij tregojnë një rol të mundshëm në mbrojtjen kundër stresit oksidativ, një proces i lidhur me plakjen dhe sëmundjet kronike.

Sidoqoftë, duhet vëmendje për sigurinë. Preparatet e përqendruara mund të ndikojnë në funksionin e trombociteve; për këtë arsye personat që marrin medikamente antikoaguluese ose kanë çrregullime të gjakderdhjes duhet të konsultohen me mjekun para përdorimit të ekstrakteve të forta. Gjithashtu, sasi më të mëdha mund të shkaktojnë shqetësime stomakore tek individët e ndjeshëm dhe mund të ndodhin reaksione alergjike tek ata me ndjeshmëri ndaj Allium.

Për mbledhësit në natyrë, kujdesi është i domosdoshëm: gjethet e gjera pranverore të sremushit mund të ngatërrohen me disa bimë të helmuara, veçanërisht konvalle (Convallaria majalis) dhe kolkikum i vjeshtës (Colchicum autumnale). Mbështetja vetëm te era e hudhrës nuk është e sigurt, sepse aroma mund të mbetet në duar pas kontaktit të mëparshëm dhe të çojë në vlerësim të gabuar. Ngatërresat mund të çojnë në helmim serioz, madje kërcënues për jetën.

Në kuzhinë, gjethet e reja përdoren në sallata, pesto, pastë dhe supe kur janë të buta në pranverë. Hudhra e egër është një burim interesant i lëndëve ushqyese dhe përbërësve bioaktivë dhe meriton studime të mëtejshme, por nuk duhet konsideruar zëvendësim i terapisë mjekësore të përshkruar ose si kurë e provuar antivirale.

Foto: material shtypi nga ngjarja