Auditimi gjen mjete të paregistrota dhe laborator mobil të papërdorur në Byroën e Metrologjisë

Zyra Shtetërore e Auditimit në kontrollin për Byroon e Metrologjisë për vitin 2024 gjeti mjete materiale të paregistrota në librat e zyrës dhe një mundësi të humbur për testimin e cilësisë së karburantit përmes një laboratori mobil, për çka shprehu mendim të pafavorshëm për vërtetësinë dhe objektivitetin e raporteve financiare dhe për përputhshmërinë me rregullativën ligjore dhe politikat e vendosura.

Gjetjet kryesore

Kontrolli konstatoi dobësi në kryerjen e inventarizimit të mjeteve, të kërkesave dhe detyrimeve me gjendje më 31.12.2024, çka pengoi pasqyrimin e gjendjes kontabël me gjendjen faktike të përfshirë në inventar. U vërejt se një pjesë e mjeteve në vlerë prej 145,191 thousand denars, pra rreth 2.3 milionë euro, të blera në vitet e mëparshme, ende nuk ishin të evidentuara në librat e Byrosë dhe në Bilancin e gjendjes për shkak të mosfinalizimit të procedurës së dorëzimit-pranimit me Ministrinë e Ekonomisë dhe Punës. Po ashtu, u konstatuan dallime midis gjendjes kontabël dhe inventarit për mjetet bazë në shumën 5,544 thousand denars.

Gjatë vitit 2024 Byroja bleu plumba, vula, etiketa verifikimi dhe procesverbalë në total prej 4,266 thousand denars, prej të cilave 646 thousand denars përmes llogarisë buxhetore 631-18 dhe 3,620 thousand denars përmes llogarisë 631-13. Për këto materiale nuk është vendosur një evidencë kontabël dhe materiale, edhe pse ato përdoren në ofrimin e shërbimeve të verifikimit dhe përbëjnë bazë për të ardhurat e Byrosë.

U gjetën gjithashtu dobësi në regjistrimin dhe arkëtimin e kërkesave për pagesë për shërbimet e kryera. Në Bilancin e gjendjes më 31.12.2024, kërkesat ndaj klientëve janë të shënuara në shumën 40,549 thousand denars, ndërsa për disa klientë janë evidentuar saldo negative në shumën 11,735 thousand denars, që bën që kërkesat të mos pasqyrohen realisht në raportet financiare. Auditimi konstatoi po ashtu se kërkesat nga faturat e lëshuara për shërbimet e homologimit nuk regjistrohen me kohë: gjatë vitit 2024 u regjistruan kërkesa në total prej 14,193 thousand denars (nga të cilat 10,034 thousand denars i përkasin llogarisë 631-18, dhe 4,159 thousand denars llogarisë 631-13), prej të cilave 2,322 thousand denars janë për faturat e lëshuara në 2023, ndërsa në 2025 u regjistruan kërkesa prej 1,477 thousand denars për faturat e lëshuara në 2024.

Byroja arkëtoi në 2024 të ardhura totale nga verifikimi i masave, kalibrimi i standardeve dhe instrumenteve të matjes dhe shërbime të tjera në shumën 122,400 thousand denars, kryesisht nga shërbimet e verifikimit. Megjithatë, auditimi vuri në dukje se nga shërbimet e verifikimit të faturuara në total në 2024 prej 182,966 thousand denars, një shumë prej 82,092 thousand denars — rreth 1.3 milion euro — i përkiste kërkesave të parashtruara në periudhën 2018–2023, që tregon vonesa të konsiderueshme në procesin e faturimit.

Auditimi thekson gjithashtu përdorim joefikas të pajisjeve të blera për testimin e cilësisë së karburanteve të lëngshme. Byroja në 2019, me vendim të Qeverisë, bleu një laborator mobil për testimin e cilësisë së naftës dhe derivatet e saj në shumën 37,367 thousand denars, dhe në 2021 u blenë pajisje shtesë në shumën 24,758 thousand denars. Pavarësisht vlerës së konsiderueshme të investimit, gjatë 2024 përmes laboratorit mobil nuk u kryen analiza, sepse Inspektorati Shtetëror i Tregut, me të cilin Byroja kishte kontratë për përdorimin e laboratorit, nuk dërgoi kërkesa.

Auditimi gjeti po ashtu se Byroja nuk ka vendosur një evidencë të lejeve të lëshuara për llojin e produktit dhe të pëlqimeve për regjistrim të lëshuara nga shërbimi teknik dhe subjekti ligjor i autorizuar për kontroll teknik të automjeteve për procedurën e identifikimit dhe/ose vlerësimit të gjendjes teknike të automjetit — kompetencë që rrjedh nga Ligji për Automjetet — për shkak se Ministria e Punëve të Brendshme nuk ka vendosur një regjistër automjetesh për futje dhe shkëmbim të të dhënave ndërmjet institucioneve kompetente. Dobësi u konstatuan edhe në ndjekjen dhe kontrollin e të ardhurave që Byroja i realizon nga shërbimet e verifikimit që kryhen nga subjektet e autorizuara ligjore: përkundër detyrimit për të paguar 20% të vlerës së shërbimeve, nuk ekzistojnë rregulla të qarta për mënyrën e njoftimit, kontrollit dhe afatet për pagesë. Njoftimet drejtohen te Byroja në baza tremujore, por pagesat realizohen me vonesë prej gjashtë deri në nëntë muaj pas përfundimit të tremujorit, duke krijuar rrezik për arkëtim të vonuar dhe të paplotë të të ardhurave.

Për tejkalimin e gjetjeve, Zyra Shtetërore e Auditimit dha rekomandime të shumta për të adresuar shkaqet e konstatuara dhe për të përmirësuar evidencën, menaxhimin e mjeteve dhe procesin e faturimit dhe arkëtimit.

Foto: material shtypi nga ngjarja