Nxehjet ekstreme mund t'i 'digjin' 180 miliardë euro ekonomisë së BE-së

Analiza e Triodos Bank tregon se ngrohja ekstreme, thatësitë dhe zjarret e mëdha këtë verë mund të ulin rreth 1 për qind PBB-në e Bashkimit Evropian — dëm ekonomik që i afrohet 180 miliardë eurove.

Komisioni Evropian parashikon rritje të ekonomisë së BE-së prej rreth 1.1 për qind në 2026. Nëse vlerësimi i Triodos realizohet, goditjet e shkaktuara nga klima do të fshijnë në praktikë shumicën e asaj pritjeje dhe do ta lënë ekonominë evropiane afër stagnimit.

Si ndikon nxehtësia në prodhim dhe shërbime

Shumica e kostos ekonomike lidhet me uljen e produktivitetit të punëtorëve kur temperaturat rriten. Produktiviteti fillon të bjerë ndjeshëm kur temperaturat arrijnë 25 deri në 30 gradë Celsius, duke prekur punonjësit në ambient të hapur dhe ata me punë fizike, por edhe punën në zyra përmes shqetësimit të gjumit dhe humbjes së përqendrimit.

Sipas analizës së Triodos, prodhimi për orë mund të ulet për rreth 3 për qind për çdo gradë mbi 30 gradë Celsius kur temperaturat e larta zgjasin disa ditë. Kushtet ekstreme tashmë ndikojnë në bujqësi: rendimenti i kulturave dhe prodhimi i produkteve të qumështit ulen, duke shtuar presion mbi çmimet e ushqimit.

Sektori i energjisë gjithashtu përballet me probleme: temperaturat e larta dhe mungesa e ujit mund të kufizojnë prodhimin e hidrocentraleve, ashtu si të centralëve bërthamorë dhe termikë, ndërsa panelët diellorë bëhen më pak efikasë në nxehtësi ekstreme. Përdorimi më i madh i kondicionerëve rrit kërkesën për energji elektrike.

Ujë i ulët në lumenj krijon vështirësi për transportin e brendshëm të mallrave; kufizimet prekin edhe rrugët dhe hekurudhat, duke rritur koston për kompanitë dhe duke dëmtuar zinxhirët e furnizimit. Franca është një nga ekonomitë më të prekur të mëdha: nxehtësitë ekstreme mund t'i heqin rreth 1.4 pikë përqindjeje nga rritja e saj, çka mund ta shtyjë vendin në një tkurrje prej rreth 0.6 për qind. Spanja dhe Italia kanë shumë punëtorë në sektorë të ekspozuar ndaj nxehtësisë dhe shumë ditë të nxehta, por përshtatja afatgjatë ka zbutur pjesërisht ndikimin. Polonia është më e cenueshme për shkak të përhapjes më të vogël të kondicionerëve, por këtë vit pati më pak ditë shumë të nxehta dhe pritet që ekonomia e saj të rritet.

Kalkulimet ekonomike nuk përfshijnë në mënyrë të plotë koston njerëzore: sipas vlerësimeve të analizës, vetëm në Francë, Gjermani, Spanjë dhe Itali rreth 20.400 vdekje lidhen me valën e nxehtësisë në qershor. Dëmtimet e zjarreve përfshinë qindra mijëra hektarë në Evropë, duke shkaktuar dëme shtesë në bujqësi, pyje dhe ekosisteme. Ekspertët paralajmërojnë se adaptimi — infrastrukturë më e mirë, qasje më e gjerë në ftohje, mbrojtje e punëtorëve dhe menaxhim më i mirë i ujit — mund të ulet humbjet ekonomike, por nuk do t'i eliminojë ato plotësisht. El Niño mund të shtyjë edhe 49 milionë njerëz drejt urisë.

Foto: material shtypi nga ngjarja