BE e ndarë për atë se kush ta përfaqësojë Evropën në bisedimet për paqen në Ukrainë

Liderët evropianë mbeten të ndarë për atë se kush duhet të flasë në emër të kontinentit në bisedimet e mundshme të paqes midis Ukrainës dhe Rusisë, ndarje që u bë e dukshme gjatë Samitit të Community Politike Evropiane në Dublin më 13.11.2026.

Shtytja për të emëruar një përfaqësues të vetëm evropian u rrit pasi i dërguari i posaçëm amerikan Steve Witkoff i tha gazetarëve se evropianët do të marrin pjesë në raundin e ardhshëm të bisedimeve. Samiti në Dublin — ku morën pjesë 47 liderë evropianë — erdhi pas një ture diplomatike të dy këshilltarëve të administratës së Presidentit Donald Trump: dhëndrit të tij Jared Kushner dhe Witkoff, të cilët, së pari, zhvilluan bisedime në Abu Dhabi dhe pastaj u takuan me Presidentin Vladimir Putin në Moskë.

Kush mund ta përfaqësojë Evropën?

Emra të ndryshëm janë përmendur si kandidatë. Kaja Kallas është ndër figurat që përmenden më shpesh si një mundësi për të qenë përfaqësues i BE-së; Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, është përmendur gjithashtu. Megjithatë, kryeqytetet evropiane ende nuk kanë arritur një konsensus për një emër të vetëm dhe shumë liderë kombëtarë thonë se duan të marrin pjesë në takime personalisht.

Kancelari gjerman Friedrich Merz theksoi se Evropa duhet të jetë prezente. "Ukraine, the Europeans, the Americans and, of course, Russia must sit at the negotiating table," u shpreh ai para gazetarëve në Dublin, ndërsa zbehu rëndësinë e emërimit të një të dërguari të posaçëm. Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky i tha liderëve të tjerë: "Not yet directly, nor at the moment when the Russians sit at the negotiating table. But Europeans are already involved. And we must ensure Europe becomes a permanent part of these talks."

Mospajtime publike kulmuan edhe në letra dhe deklarata. Kryeministrja italiane Giorgia Meloni i dërgoi një letër të ashpër Antonio Costas, duke kritikuar mungesën e unitetit: "By portraying Europe as disorganised and divided, we only serve the interests of those who want this war to continue." Kryeministri slloven Janez Janša tha se çështja krijoi "bad feelings" mes liderëve, një vlerësim që u kundërshtua nga kryeministri leton Andris Kulbergs.

Ekzistojnë shqetësime më të thella se cilat kushtime mund të kërkohen për të siguruar një vend në tryezë. Liderët shprehën frikë se Uashingtoni mund të pranojë kërkesa ruse që ndikojnë në arkitekturën e sigurisë evropiane — për shembull, angazhime lidhur me zgjerimin e NATO-s — si pjesë e një marrëveshjeje më të gjerë. Siç thuhet se Putin pyeti gjatë takimit të tij me Kushner dhe Witkoff në Moskë: "What are we hearing from them [the Europeans]? That as soon as a peace treaty is signed, they will immediately deploy troops in Ukraine. That is a legitimate objective for us, so the war will immediately continue." Presidenti amerikan Donald Trump tha se shpresonte për "a very big, beautiful deal" që "might include the whole of Europe," shprehje që Zelensky e përshkroi si "a little odd."

Debati mbi përfaqësimin rrezikon të largojë vëmendjen nga pyetjet praktike, kryesisht se si të financohet Ukraina ndërkohë që lufta vazhdon. Në tetor Komisioni Evropian identifikoi një mungesë prej 70 miliardë eurosh në ndihmën që BE-ja kishte premtuar më parë për ekonominë ukrainase. Kryeministri sllovak Robert Fico i është kundër çdo mbështetjeje shtesë financiare dhe ushtarake për Ukrainën, ndërsa kancelari Merz paralajmëroi se mund ta bllokojë buxhetin e ardhshëm shtatëvjeçar të BE-së nëse vendet anëtare nuk bien dakord të kontribuojnë për financimin e Ukrainës.

Foto: material shtypi nga ngjarja