ЕУ‑лидерите во Брисел расправаат за спорниот буџет од 1,826 билиони евра за периодот 2028–2034

Шефовите на држави или влади на 27‑те земји членки на Европската Унија се собраа во Брисел на 15.10.2026 година за есенскиот самит, на кој главна точка на дневниот ред ќе биде договарањето за следниот долгорочен буџет на ЕУ.

Спорот околу буџетот може да го определува исходот од самитот

Во центарот на расправата е новиот концепт на ирското претседателство со Советот на ЕУ: предложено е седумгодишниот буџет за 2028–2034 да биде намален и да изнесува околу 1,826 билиони евра — односно за приближно 159 милијарди евра помалку отколку првичниот пакет на Европската комисија. Концептот наидe на остри реакции минатиот викенд, а германскиот канцелар Фридрих Мерц го отфрли како неприфатлив само неколку часа по неговото објавување.

Германија и други големи нето‑плаќачи, меѓу кои Холандија, Шведска и Австрија, претходно бараа кратење на предлог‑буџетот за неколку стотици милијарди евра, поради што преговорите се покажуваат како особено тешки.

Во споредба со почетниот предлог на Комисијата, најмногу предвидени кратења се насочени кон фондовите за конкурентност, истражување, одбрана, како и за надворешна и развојна политика. Традиционалните ставки — пред сѐ земјоделството и кохезиската политика — би останале во голема мера поштедени.

Кохезиската политика има за цел намалување на економските и социјалните разлики меѓу различните региони во Европа и пред сѐ им помага на економски послабите региони.

На агендата на самитот се и одлуките за поддршка на Украина и трговските односи со Кина. Украинскиот претседател Володимир Зеленски е поканет како гостин за утринската сесија во петок, на 16.10.2026 година, а во четврток навечер се предвидени разговори за проширувањето со Украина, Молдавија, Црна Гора и Албанија. Договор за следниот долгорочен буџет треба да се постигне до крајот на годината, но поради тековните несогласувања тоа останува неизвесно.

Фото: прес-материјал од настанот