Gadi Ajzenkot mori mandatin për të formuar qeverinë e Izraelit

Presidenti Isaac Herzog i besoi mandatin për formimin e qeverisë ish‑shefit të Shtabit të Përgjithshëm të Forcave të Mbrojtjes së Izraelit (IDF), Gadi Ajzenkot, më 8 nëntor 2026, pasi grupimet parlamentare që përbëjnë një shumicë prej 67 ligjvënësish e rekomanduan atë gjatë konsultimeve. Ajzenkot, udhëheqës i partisë centrist Yashar, ka 28 ditë për të negociuar një koalicion, me mundësinë për një zgjatje prej 14 ditësh.

Sfida e shumicës dhe opsionet e koalicionit

Ajzenkot e përshkroi situatën si emergjente dhe tha se synon të përfaqësojë të gjithë segmentet e shoqërisë. Ai deklaroi: “Ne brenda po përjetojmë një nga momentet më të prekshme të demokracisë izraelite. Izraeli ka nevojë për udhëheqje të re si oksigjen për të marrë frymë. Izraeli ka nevojë për një qeveri të re.”

Numërimi i vendeve në Knesset, me 120 vende, e bën të pamundur qeverisjen pa marrëveshje ndërpartiake: Likud i Benjamin Netanjahut ka 27 vende, ndërsa lista e Ajzenkotit mori 21 vende. Aleanca katërpartiake që e mbështet Ajzenkotin ka 48 vende dhe pritet të ketë nevojë për mbështetjen e jashtme të Joint List dhe partisë Ra'am — së bashku 19 vende — për të siguruar shumicën e nevojshme.

Ajzenkot i bëri thirrje të gjitha partive për bashkëpunim dhe paralajmëroi kundër bllokadave të motivuara nga interesa personale: “Kushdo që do të përpiqet të pengojë formimin e një qeverie për arsye personale do të mbahet mend në histori si dikush që nuk ia doli të shpëtojë Izraelin kur kishte më shumë nevojë.” Ai shtoi se vendi ndodhet në gjendje emergjente dhe paralajmëroi: “Ne jemi duke u afruar në një pikë pa kthim për Izraelin.”

Presidenti Herzog shfrytëzoi momentin për të theksuar përvojën ushtarake dhe humbjen personale të Ajzenkotit: “Fytyra juaj mban plagë nga plumbat e dekadave komandimi dhe luftime, dhe shpirti juaj mban plagën më të rëndë prej të gjitha, çmimin më të lartë që ju dhe familja juaj e paguat me vdekjen e të dashurit tuaj, djalit Gal, dhe dy nipërve në luftë. Shtetit të Izraelit i duhet një qeveri stabile e aftë t’u bëjë ballë këtyre sfidave në planin afatgjatë.”

Formimi i koalicionit pritet të jetë i vështirë: blloku centrist nuk siguroi shumicën në zgjedhjet që u mbajtën muajin e kaluar, dhe bashkëpunimi me partitë arabe shkakton debat të brendshëm. Një koalicion po aq i përzier rrëzoi Netanjahun në 2021, por u shpërbë pak më shumë se një vit më vonë.

Nëse Ajzenkot nuk arrin marrëveshje brenda afatit, presidenti do t’i dorëzojë mandatin një anëtari tjetër të Knessetit për një përpjekje 28‑ditore për të formuar qeverinë.

Foto: EPA/ABIR SULTAN