Иран: Ормуска Теснина ќе остане затворена додека САД не ги исполнат условите од јуни

Стратешки важната Ормуска Теснина ќе остане затворена за сообраќај додека Соединетите Американски Држави не ги исполнат сите услови од привремениот договор што го потпишаа со Иран во јуни, изјави главниот ирански преговарач Мохамад Бакер Калибаф пред иранскиот парламент.

Калибаф ги прецизираше условите кои ги бара Техеран: целосно укинување на американската блокада врз иранските пристаништа; укинување на сите санкции поврзани со извозот на иранска нафта; деблокирање и ослободување на замрзнатите ирански финансиски средства; и итен прекин на сите закани и воени операции на сите фронтови.

Позадина и временска рамка

Меморандумот за разбирање беше потпишан на 17 јуни со предвидена временска рамка од 60 дена и можност за продолжување, со цел да се отворат преговори за поширок договор околу иранската нуклеарна програма и други отворени прашања. Договорот бргу пропадна поради длабок спор за контролата врз Ормуска Теснина — клучна поморска рута која пред избивањето на воениот конфликт носеше околу една петина од светската трговија со нафта и течен природен гас.

Откако несогласувањата ескалираа, американскиот претседател Доналд Трамп на 7 јули изјави дека "е завршено". Една недела подоцна Министерството за надворешни работи на Иран официјално го прогласи Меморандумот за "суспендиран".

Висок ирански функционер вчера предупреди дека Иран ќе премине во "целосно офанзивни дејствија" поради целосниот застој во дипломатските напори, што ги зголемува ризиците од понатамошна ескалација.

Затворањето на Ормуска Теснина — иако го претставуваат како средство за притисок во преговорите — веднаш предизвикува загриженост за глобалните енергетски пазари и за меѓународните напори да се обнови дипломатијата. Со клучните барања сè уште непочитувани, привремениот договор останува во лавиринт, а регионот во неизвесност.

Фото: прес-материјал од настанот