Маѓепсан круг: ПИОМ и министерството му должат милиони на ФЗО, болниците остануваат ненавремено платени

Ревизорскиот извештај за работата на Фондот за здравствено осигурување за 2024 година открива „маѓепсан круг" на меѓудржавни долгови: државни институции имаат стотина милиони евра долгови кон ФЗО, ФЗО не може навремено да плаќа на болниците за лекови и услуги, а болниците пак се на листите на најголеми државни должници.

Според податоците во извештајот и податоците од Министерството за финансии, Фондот за пензиско и инвалидско осигурување (ПИОМ) му должи на ФЗО 137 милиони евра, а Министерството за здравство уште 35 милиони евра. Од првото тромесечје, само десетте најголеми должници меѓу здравствените установи имаат 93 милиони евра доспеани, а неплатени обврски.

Ревизорите јасно предупредуваат за последиците. Во извештајот стои: "Наведените состојби, кои произлегуваат од недоволното и ненавремено обезбедување на средства по двата основа, имаат кумулативно негативно влијание врз ликвидноста на Фондот. Со тоа се ограничува неговата способност за навремено сервисирање на обврските кон јавните здравствени установи , се наведува во ревизорскиот извештај за работата на Фондот за здравствено осигурување во 2024."

Зошто растот на пензиите го влоши проблемот

Од ПИОМ објаснуваат дека зголемувањето на пензиите довело до повисоки трошоци за здравствено осигурување на пензионерите, кое сега изнесува 11,8% од пензијата. Во текстот се наведува и дека "Во април годинава, било платено здравственото за пензионерите за јули 2025."

Директорот на ПИОМ, Никола Мемов, ја опиша состојбата со следните зборови: "Зголемување на обврските се должи на историското зголемување на пензиите од 7 илјади денари од 2024 година. На тој начин се зголемени и обврските на Фондот за ПИОМ кон ФЗО. Вкупното зголемување на пензиите во 2026 во споредба со 2024 е околу 500 милиони евра на годишно ниво, што значи и зголемена обврска на Фондот за ПИОМ за здравствено осигурување во висина од околу 60 милиони евра. Без разлика на ова административно зголемена обврска, пензионерите си ја добиваат и ќе продолжат да ја добиваат здравствената заштита без разлика на меѓуинституционалните долгови , вели директорот на Фондот за ПИОМ Никола Мемов."

Ревизорите уште наведуваат слабости во информатичкиот систем, недоволни контроли кај приватните болници и кај лекувањето во странство кое го плаќа ФЗО, како и проблеми во спроведувањето на тендерите. Според нив, ова го отежнува контролирањето на трошоците и навременото плаќање.

Вкупниот ефект е намалена ликвидност кај Фондот за здравство: меѓуинституционалните долгови и недоволните трансфери ги ограничуваат можностите на ФЗО да ги сервисира обврските кон јавните здравствени установи, а тоа ја врти темата за финансиското планирање и фискалните приоритети на владата.

Фото: прес-материјал од настанот