Мицкоски турка нов долг од 1,3 милијарди надвор од ребалансот: Филипче бара одговор за Законот за буџети

Ново задолжување од 1,3 милијарди евра, кое според Венко Филипче не е предвидено во последниот ребаланс, отвора прашање што Владата не смее да го затвори со општи објаснувања: врз која одлука, за која намена и под какви услови ќе се позајмат парите?

На прес-конференција во Собранието, претседателот на СДСМ покажа документ за кој рече дека поминал како информација и потреба за задолжување на владината седница од 31 август. Филипче побара премиерот Христијан Мицкоски и министерката за финансии Гордана Димитриеска-Кочоска да објаснат зошто оваа сума ја нема во ребалансот и дали планираната постапка е целосно усогласена со Законот за буџети.

„Еве го документот којшто поминала информација и потреба за задолжување на земјава со нови 1,3 милијарди евра“, рече Филипче.

Ова е тврдење на опозицијата, а не конечен правен заклучок дека е прекршен закон. Токму затоа товарот е врз Владата да ги објави одлуката, правната основа, инструментот за задолжување, каматната стапка, рокот за отплата и прецизната распределба на средствата. Секоја нова милијарда без целосна документација ја зголемува недовербата и ја префрла сметката врз идните буџети.

Филипче предупредува на долг близу 12 милијарди евра

Според пресметката што ја изнесе лидерот на СДСМ, со дополнителните 1,3 милијарди евра вкупниот долг би се приближил до рекордни 12 милијарди евра, односно околу 65 проценти од бруто-домашниот производ. Тој обвини дека власта за нешто повеќе од две години создава речиси четири милијарди евра нови обврски и дека задолжувањето не е проследено со резултати што граѓаните можат јасно да ги видат.

Филипче ја нападна економската логика на Мицкоски: ако економијата навистина расте и буџетот создава повеќе домашни приходи, тогаш, според него, потребата од нов долг треба да се намалува, а не постојано да се зголемува. Тој дополнително обвини дека дел од позајмените средства наместо во капитални проекти може да заврши во „партиски тендери“. За ова сериозно политичко обвинување на прес-конференцијата не беа презентирани докази за конкретни фирми или договори, па СДСМ има обврска секој таков случај да го поткрепи со документација.

Мицкоски: Се враќаат наследени долгови и еврообврзници

Премиерот Мицкоски ја брани политиката на задолжување со образложение дека државата мора да отплаќа стари долгови и еврообврзници, да го покрива буџетскиот дефицит и да финансира капитални инвестиции и тековни расходи. Тој посочи обврски од 700 милиони евра во 2026 година, 500 милиони во 2027 и уште 700 милиони во 2028 година, а тврди и дека растот на БДП и индустриското производство ја потврдуваат позитивната насока.

Сепак, отплатата на стар долг со нов долг не ја укинува потребата од јавна контрола. Напротив, кога станува збор за 1,3 милијарди евра, Владата мора да покаже колкав дел е рефинансирање, колкав дел е за дефицит, кои капитални проекти се финансираат и каков мерлив поврат ќе добијат граѓаните.

Филипче ја постави политичката линија јасно: Мицкоски не може истовремено да прогласува економски успех и да бара рекордно ново задолжување без детална сметка. Одговорот не треба да биде уште една прес-конференција, туку јавен документ во кој секое евро има намена, рок и одговорно лице.

Фото: кадар од прес-конференцијата на СДСМ