Mount Everest: urina dhe karburantet përshpejtojnë shkrirjen e akullnajës Khumbu

Ndërsa maja e Malit Everest mbetet simbol i aventurës malore, në kampin bazë po zhvillohet një krizë mjedisore tërëkohore: kampi është shndërruar në një vendbanim të përkohshëm, ku lëngu i mbeturinave dhe djegia e karburanteve përshpejtojnë shkrirjen e akullnajës Khumbu.

Sa ndikojnë aktivitetet njerëzore?

Ekipet në terren raportojnë se çdo ditë prodhohen rreth 6,000 litra urinë, e cila, për shkak të mungesës së infrastrukturës për mbledhjen e ujërave të ndotura, përfundon në dëborë dhe akull të akullnajës Khumbu.

Studimet vlerësojnë gjithashtu ndikimin e energjisë së shpenzuar në kamp: për ngrohje, gatim dhe funksionimin e ekspeditave shfrytëzohen sasi karburanti që shkaktojnë shkrirjen e 2.5 deri 3 milionë kilogramëve dëbore dhe akulli gjatë sezonit. Vetëm urina shkakton rreth 154 tonë shkrirje akulli në ditë — rreth 5–6 përqind të ngarkesës sezonale të akullnajës.

Kampi bazë nuk është më vetëm një grup tendash. Gjatë sezonit aty lind një “qytet i përkohshëm” me kafenetë, internet, dush dhe ofertë gastronomike, që kërkon qindra bombola gazi dhe sasi të mëdha karburanti.

Ndërsa ngrohja globale mbetet shkaku kryesor i humbjes së akullit, aktivitetet lokale e përshpejtojnë procesin. Norma e humbjes së akullit në shpatet e Everest-it është rritur dhe është përafërsisht dyfishuar që nga viti 2009.

Pasojat mund të jenë shkatërruese për luginat poshtë: shkrirja formon liqene akullnaje të mëdha që, nëse thyhen, mund të shkaktojnë përmbytje katastrofike, rrëshqitje dhe bllokime me gurë që rrezikojnë komunitetet. Për këto rreziqe, autoritetet po shqyrtojnë mundësinë e zhvendosjes së Kampit Bazë në terren më të qëndrueshëm.

Rrëfimi për urinë dhe karburant në kampe është një kujtesë e ashpër se sa pak mjafton që sjelljet njerëzore të dëmtojnë akullin që është krijuar me mijëvjeçarë.

Foto: material shtypi nga ngjarja