На Клиниката за психијатрија расте бројот на пациенти кои бараат помош поради семејно и партнерско насилство

Во ЈЗУ Универзитетска клиника за психијатрија во Скопје е забележан пораст на пациенти кои прибегнуваат до стручна помош поради психолошки последици од семејно и интимно-партнерско насилство. Според евиденцијата, во првите седум месеци од 2026 година се регистрирани 101 случај, додека во текот на целата 2025 година биле евидентирани 79 случаи.

Пикови во пролетта и опсег на податоците

Проф. д-р Славица Арсова ги презентираше податоците на предавањето „Форензички аспекти на семејното насилство: епидемиологија, последици врз менталното здравје и терапевтската и форензичката улога на психијатарот“ на Меѓународната конференција за форензичка психијатрија 2026 во Охрид. Клиниката појаснува дека најмногу случаи во 2026 година биле евидентирани во март (27 пациенти), април (23) и јуни (21).

Од Клиниката посочуваат дека зголемувањето се поклопува со случајот во Скопје кога мајка заедно со своето дете скокна од балкон по претходно претрпено долгогодишно семејно насилство.

Истражувањето опфати ретроспективен преглед на електронските здравствени записи во системот „Мој Термин“ за периодот јануари 2025 – јули 2026, за пациенти со дијагнози од групата F43 (растројства поврзани со стрес).

- Во предавањето беше нагласена потребата здравствените професионалци да поставуваат прашања за безбедноста на пациентите, обезбедувајќи сигурен простор, систематски да ги документираат видот и траењето на насилството и да ги следат протоколите за вклучување на сите надлежни институции. Препознавањето на насилството е важно за соодветна психијатриска поддршка, процена на ризикот и поврзување на пациентите со потребната заштита - стои во соопштението.

Анализираните случаи покажуваат дека последиците од семејното и интимно-партнерското насилство ги погодуваат сите возрасни групи. Просечната возраст на пациентите била 40 години; биле евидентирани 19 лица помлади од 18 години и 29 лица постари од 60 години. Жените биле застапени трипати повеќе од мажите.

Клиничките податоци се надоврзуваат на статистиката на Министерството за внатрешни работи, според која пријавите за семејно насилство пораснале од 4.421 во 2022 година на 5.436 во 2025 година. Во 2025 година, според категориите на МВР најчесто како жртви биле евидентирани сопруги – 1.438, родители – 1.000 и поранешни брачни партнери – 708. Во истиот период биле регистрирани 1.195 кривични дела поврзани со семејно насилство, наспроти 1.117 во 2022 година.

Проф. Арсова нагласи дека податоците претставуваат регистрирани медицински случаи и не мораат директно да ја одразуваат состојбата во општеството; порастот може да се должи и на подобро препознавање, подобра документација и поефикасни упатувања на пациенти кон здравствените установи.

Фото: прес-материјал од настанот