Federata Kombëtare e Fermerëve shënoi Ditën e Grave Rurale në Strumicë

Më 15 tetor Federata Kombëtare e Fermerëve shënoi në Strumicë Ditën Ndërkombëtare të Grave Rurale me moton "Gratë fermerë — udhëheqëse të bujqësisë së qëndrueshme dhe zhvillimit rural". Në tubim morën pjesë fermerë gra nga e gjithë vendi, dhe ngjarjen e përshëndeti Borche Serafimovski, ministër i Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ujërave.

Ministri paraqiti të dhëna nga Regjistri Unik i Bujqësive të Ministrisë: janë regjistruar 129,226 blegtorë/ferma dhe 29,971 gra, nga të cilat 3,918 janë nën moshën 40 vjeç. Serafimovski theksoi angazhimin për rritjen e pjesëmarrjes së grave në menaxhimin e fermave, zhvillimin e veprimtarive të tyre dhe për tejkalimin e stereotipit që e paraqet bujqësinë si "profesion mashkullor".

Ministri njoftoi gjithashtu mundësi të reja financimi të lidhura me programin e mbështetjes për zhvillim rural për vitin 2026: "Dua të informoj se, para kësaj dite, më 13 tetor është publikuar thirrja për Masën 115 — mbështetje për anëtaren aktive femër në familjen bujqësore, pra në shtëpinë bujqësore nga Programi i Mbështetjes Financiare për Zhvillim Rural për vitin 2026. Parashikohet shumë prej 360,000 denarë për përfitues për pajisje për përpunimin dhe përfinimin e produkteve bujqësore primare dhe për zbatimin e planit të biznesit. Sipas kushteve të thirrjes mund të aplikojnë blegtoritë/fermat e regjistruara, të cilave pronar ose anëtar është një grua. Afati për aplikim është 13 nëntor," tha Serafimovski.

Mbrojtja sociale dhe kompensimi i lindjes

Ai shtoi se masat forcojnë mbrojtjen sociale të grave fermerë dhe se me rishikimin e buxhetit janë rritur fondet për sigurinë sociale të grave që ushtrojnë aktivitet bujqësor nga një milion në 2.5 milion denarë. "Programi parashikon gjithsej 100,000 denarë për përfitues për një kompensim nëntëmujor për lindje për gratë me statusin e fermerit individual të siguruar që plotësojnë kushtet. Kërkesat dorëzohen te Agjencia për Mbështetje Financiare së paku deri më 10 dhjetor," nënvizoi Serafimovski.

Stevanche Jordanoski, kryetar i Federatës Kombëtare të Fermerëve (NFF), theksoi rëndësinë e punës dhe përkushtimit të grave rurale dhe kërkoi trajnime praktike dhe akses në tregje përveç mbështetjes shtetërore. "Si NFF vërejmë se gruaja fermer ende nuk është mjaftueshëm e njohur dhe puna e saj ende nuk është e paguar mjaftueshëm. Masa 115, që e përmendi këtu ministri, e përshëndesim, sepse është e rëndësishme për zhvillimin e grave tona fermerë, për fermat dhe sigurisht për zhvillimin e zonave rurale. Përveç këtyre mbështetjeve financiare të shtetit, është e rëndësishme të kemi edhe trajnime praktike për gratë fermerë, njohuri të reja dhe akses në tregje që të forcohen ekonomikisht dhe të zhvillojnë biznesin e tyre," tha Jordanoski.

Fjalime mbajtën edhe Rita Columbina, Koordinatore e Përhershme e Kombeve të Bashkuara në vend; Lolo Darin, kreu i bashkëpunimit për zhvillim në Ambasadën e Suedisë; Kristina Mitiç Arsova, koordinatore kombëtare e programit dhe menaxhere projekti në FAO; dhe Sasho Angelovski, menaxher nacional i We Effect për Europën. U zhvillua një panel diskutimi me temë "Nga burimet tek rezultatet: Si të sigurojmë qasje të barabartë në njohuri dhe inovacione për gratë fermerë". Në ngjarje u ndanë mirënjohje për katër gra fermerë të suksesshme dhe për një organizatë lokale qytetare për kontributin e saj në fuqizimin e grave rurale.

Fermerët individualë folën për sfidat e tregut. Trajanka Zlatoqviç (Zlatkovikj) nga fshati Pepelishtë, komuna e Negotinos, tha se kërkohet këmbëngulje për ta bërë bujqësinë të qëndrueshme dhe për të aksesuar fonde: "Me këmbëngulje dhe punë të mundimshme mund të jetosh nga bujqësia, por gratë duhet gjithashtu të jenë të këmbëngulura për të mundur të përdorin fondet. Unë prodhoj shalqi, domate, patëllxhan të kaltër, duhan, kunguj, arrë. Viti në fillim ishte i vështirë, veçanërisht përsa i përket plasmanit, por tani është mirë," tha ajo.

Foto: material shtypi nga ngjarja