Нови аларм: гигантите на енергијата предупредуваат — резервите се топат, горивата поскапуваат

На индустриска конференција во Осло, високи претставници на Шел и Еквинор предупредија дека глобалните енергетски пазари влегуваат во период на поограничено снабдување и поголема нестабилност на цените, додека способноста на индустријата да ги ублажи последиците од нарушувањата во Блискиот Исток постепено опаѓа.

Цената на суровата нафта оваа недела се искачи кон 110 долари за барел, а рафинираните производи — особено дизелот — забележаа уште поголем пораст и достигнаа рекордни нивоа.

Адам Ричи, главен економист во Шел Трејдинг, рече дека пазарот досега изненадувачки добро ги апсорбирал шоковите. Според пресметките на компанијата, од почетокот на кризата светот изгубил околу 36 милиони метрички тони течен природен гас и околу 1,6 милијарди барели сурова нафта и кондензати. Дел од ударот бил ублажен со послабата побарувачка во Кина, намалувањето на залихите, флексибилниот транспортен капацитет, користењето резервни капацитети на цевководите и зголеменото производство во Америка. Тој предупреди: "Амортизерите слабеат."

Буферите се намалуваат, опоравок може да трае

Ричи посочи дека овие механизми постепено го губат ефектот и колку подолго траат нарушувањата, толку е поголем ризикот пазарот да биде изложен на нови удари во снабдувањето.

Дури и ако енергетската инфраструктура биде вратена во функција, враќањето во нормала не мора да биде брзо. Тесните грла во транспортот, производството и синџирите на снабдување би можеле да го одложат целосното стабилизирање на пазарот и во 2027 година, под услов да нема нови оштетувања. По смирувањето на кризата, пополнувањето на залихите може дополнително да го оптовари снабдувањето и во следната година.

Особено загрижувачка е состојбата во Европа, каде што складиштата за природен гас се на нивоа значително пониски од сезонските просеци пред зимата, што може да ги зголеми притисоците ако протокот не се подобри.

Извршниот директор на Еквинор, Андерс Опедал, оцени дека цените во Европа ќе зависат од временските услови, количината на течен природен гас што ќе може да поминува преку Ормускиот теснец и конкуренцијата со азиските купувачи за достапните товари. Тој рече: "Амортизерите не се толку доволни како што беа на почетокот на конфликтот," и предупреди дека потрошувачите тоа би можеле да го почувствуваат во следните месеци.

Состојбата покажува дека проблемот на енергетските пазари повеќе не се однесува само на цената на суровата нафта: растечкиот притисок врз дизелот, природниот гас и другите рафинирани производи значи дека продолжувањето на нарушувањата би можело дополнително да ги зголеми ризиците за снабдувањето и за цените.

Фото: прес-материјал од настанот