Përqendrimi i rrjeteve tregtare: a do të ulen çmimet e ushqimit?

Pesë rrjetet më fitimprurëse të supermarketeve vitin e kaluar shënuan një qarkullim prej afër 1 miliardë eurosh dhe fitim të përbashkët prej 20 milionë eurosh. Në të njëjtën kohë, tregu po përjeton përqendrim dhe hyrjen e aktorëve të huaj — ndryshime që i rrisin ofertat dhe standardet, por ndikimi i tyre në çmimet për konsumatorët mbetet i pasigurt.

Përqendrimi ka zgjeruar gamën e artikujve në ofertë dhe ka shtyrë prodhuesit vendas të përmirësojnë standardet e prodhimit për t'u pranuar në raftet e zinxhirëve të mëdhenj. Kjo mund të jetë përfitim për konsumatorët, si nga pikëpamja e disponueshmërisë ashtu edhe e cilësisë.

A do të ulin çmimet rrjetet më të mëdha?

"Do të imponohet një efikasitet brutal në prodhimin dhe vendosjen e produkteve të prodhuara në vend, dhe mendoj se kjo është një plus për konsumatorët në zinxhirët vendas dhe në ata të rinj që do të hyjnë në treg. Një disavantazh i madh, mendoj, është shtrëngimi i konkurrencës në treg, sepse do të vazhdojnë këto marrëveshje marrjeje të supermarketeve dhe do të ulet zgjedhja për konsumatorët. Nuk jam i bindur se do të kemi një ndryshim të madh çmimesh në produktet, sepse thjesht tashmë kemi aktorë dominues në treg që janë diskounterë dhe veprojnë me çmime të ulëta," thotë Dejan Manev, ekspert për zhvillimin e rrjeteve të shitjes me pakicë.

Llogaritjet e shportës sindikale tregojnë se më shumë se një e treta e shpenzimeve familjare shkon për ushqim dhe pije — pjesërisht për shkak të zakonit të konsumit, por edhe për shkak të presionit të inflacionit.

Ndërsa inflacioni i përgjithshëm duket relativisht i qëndrueshëm dhe në shtator ishte 2.7% në bazë vjetore, rritjet tek disa produkte ushqimore janë shumë më të larta: mishi është më i shtrenjtë për 6.4%, qumështi, produktet e qumështit dhe vezët për 3.6%, dhe vajrat dhe yndyrnat për 7.1%.

Analistët thonë se përqendrimi mund të sjellë efikasitete operative dhe oferta më të gjera, por nuk garanton automatikisht ulje të çmimeve për konsumatorin përfundimtar — kjo do të varet nga struktura e tregut, sjellja e aktorëve dominues dhe strategjitë e tyre të çmimeve.

Foto: material shtypi nga ngjarja