Shoqatat detare paralajmërojnë: tarifat e detyrueshme në Ngushticën e Hormuzit do të rrisin çmimet globale

Grupet i drejtuan një letër të përbashkët të hapur Sekretarit të Përgjithshëm të Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres, dhe Sekretarit të Përgjithshëm të Organizatës Ndërkombëtare Detare (IMO), Arsenio Dominguez. Letra u dërgua të hënën dhe u botua dje nga International Chamber of Shipping.

Përfundime: ndikim gjetkë dhe rreziku i precedentëve

Në letrë grupet theksojnë se "impozimi i shtesave të detyrueshme për tranzit ose tarifave për shërbime që në praktikë funksionojnë si një tarifë përmes Ngushticës së Hormuzit do të përbënte një devijim të konsiderueshëm nga praktika e krijuar ndërkombëtare." Ato paralajmëruan se leja e këtyre tarifave mund të krijonte precedent për rrugë të tjera detare ndërkombëtare dhe të dobësonte kuadrin ligjor të njohur ndërkombëtarisht që rregullon të drejtën e tranzitit.

Grupet shtuan se "koston shtesë për transportin detar do ta përçonte përmes zinxhirëve globalë të furnizimit, duke rezultuar në çmime më të larta për transportin dhe energjinë, inflacion më të lartë dhe pasiguri ekonomike më të madhe." Ato theksuan gjithashtu se siguria e detarëve dhe lundrimi i pandërprerë nuk duhet të rrezikohen gjatë negociatave për sigurinë rajonale dhe zgjidhjen e konflikteve.

Nënshkruesit përfshijnë Asian Shipowners' Association, BIMCO (Baltic and International Maritime Council), Cruise Lines International Association (CLIA), European Shipowners' Association, International Chamber of Shipping, INTERCARGO, INTERTANKO dhe World Shipping Council.

Letra vjen pasi Irani dhe Omani arritën dje një mirëkuptim paraprak për gati të gjitha çështjet lidhur me regjimin e ardhshëm të Ngushticës së Hormuzit. Zv/Ministri i Jashtëm i Iranit, Kazem Gharibabadi, tha se marrëveshja përfundimtare është "një hap larg finalizimit" dhe se mirëkuptimi përfshin vendndodhjet e rrugëve detare hyrëse dhe dalëse, por nënvizoi se kjo "nuk do të thotë hapje e plotë e Ngushticës së Hormuzit." Ai shtoi se "bëhet fjalë për një model të ri dhe të ndryshëm në krahasim me praktikën që mbizotëroi gjatë 60 viteve të fundit."

Këshilli i IMO-së në korrik deklaroi se, sipas së drejtës ndërkombëtare, lundrimi përmes Ngushticës së Hormuzit duhet të mbetet i lirë nga taksat dhe tarifat e tjera, dhe nënvizoi se çdo marrëveshje midis shteteve bregdetare në rajon duhet të garantojë tranzit jo‑diskriminues dhe të pandërprerë për të gjitha anijet përmes korridoreve të njohura ndërkombëtarisht të lundrimit.

Ngushtica e Hormuzit është një nga ngushticat detare më të rëndësishme në botë, që lidh Gjirin Persik me Gjirin e Omanit dhe tregjet globale; çdo ndërprerje e trafikut tregtar detar atje përbën një rrezik serioz për furnizimin global me energji dhe tregtinë ndërkombëtare. Ndërkaq, Donald Trump tha se marrëveshja për hapjen e Ngushticës mund të bjerë sot dhe e kërcënoi Iranin.

Foto: EPA-EFE/MEHDI DEHDAR