Viruse të krijuara nga inteligjenca artificiale prodhuan gjenome të plota në laborator

Hulumtuesit amerikanë përdorën inteligjencën artificiale për të projektuar viruse krejt të rinj të cilëve mund t'u sintetizohen gjenomet dhe që funksionojnë në laborator — një arritje që kërkimet e përshkruajnë si herën e parë që inteligjenca gjeneruese krijon një genom të plotë viral.

Në punë u prodhuan gjashtëmbëdhjetë viruse të rinj, të destinuar të infektojnë bakteret — bakteriofagë — dhe veçanërisht të dizajnuar pa rrezik për njerëzit.

Modele të trajnuara me sekuenca të ndryshme gjenetike

Modelimet e inteligjencës artificiale u trajnuan me kode gjenetike nga viruse, baktere, bimë dhe njerëz, dhe më pas u rafinuan për të krijuar dizajne për një lloj virusi që synon specie të caktuara bakteriale. Nga 302 dizajne më premtuese që ekipi i Stanford zgjodhi dhe sintetizoi në laborator, 16 rezultuan efektive në shkatërrimin e Escherichia coli.

“Kjo është hera e parë që inteligjenca gjeneruese artificiale përdoret për të projektuar një genom të plotë. Është diçka që mund të riprodhohet dhe të ketë funksione të tjera brenda qelizave. Kjo ishte një territor i ri për ne,” tha Brian Hi, docent në Universitetin Stanford.

Autorët e studimit thonë se ky përparim tregon aftësinë e IA për të krijuar biologji sintetike që shtrihet përtej botës natyrore, me potencial për të përshpejtuar zhvillimin e barnave dhe terapive të reja. Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se të njëjtat kapacitete ngrejnë shqetësime të menjëhershme për biosigurinë, pasi mjetet që mund të sjellin përfitime terapeutike mund të përdoren keq për të projektuar agjentë të dëmshëm.

Foto: Stenford)