Србија пред избори: Може ли кампањата на Вучиќ да ги сопре студентите?

Србија влегува во отворена изборна кампања откако претседателот Александар Вучиќ најави дека парламентарните избори ќе се одржат на 18 или 25 октомври; точниот датум ќе биде објавен во наредните денови. Вучиќ веќе со недели ја интензивира активноста – патува низ земјата, најавува решенија за граѓаните и ветува изградба на локални патишта, мостови и водоводни системи.

Студентите ги собираат редовите, анкетите пред нив

Студентското движење, кое веќе околу година и пол одржува блокади, се подготвува за изборната трка: организира теренски активности низ Србија и ги повикува граѓаните да ги посетат нивните штандови и да ги дознаат понатамошните чекори. „Запознајте се со дел од програмските насоки“, порачаа тие преку својот профил на Инстаграм.

Политикологот Александар Ивковиќ укажува дека поинтензивните обиколки и другите знаци укажуваат дека изборите ќе бидат во октомври. „Вучиќ и претходно спроведуваше слични активности, како обиколки низ Србија и средби со граѓани, и кога изборите не беа блиску. Но нивното интензивирање во последните недели покажува дека тие се дел од кампањата за претстојните избори. Обиколките пред сè се наменети за граѓаните кои претходно гласале за СНС и за Вучиќ, а целта е тие повторно да гласаат за нив“, изјави Ивковиќ.

Научниот соработник Иван Ѓорѓевиќ го опишува сегашниот настап како „циркуски караван“ и како обид да се одржи рејтингот и да се намали просторот за изборни манипулации, но истовремено предупредува дека тоа не го прикрива Вучиќ како ограничен комуникатор: „Проблемот е што Вучиќ во тој циркуски караван не се чувствува удобно. Очигледно го прави тоа затоа што професионалците му кажале дека мора. И вака режираните и монтирани ‘дијалози’ со граѓаните покажуваат дека повеќе не е способен за ништо друго освен за монолог, барем кога станува збор за домашната политика. Тој нема харизма, не умее да комуницира и покрај сите напори во контролирани услови да се создаде впечаток на дијалог, сето тоа изгледа крајно натегнато. Затоа не сум сигурен дека носи посакувани резултати во однос на рејтингот“, оценува Ѓорѓевиќ.

Историчарот Драган Поповиќ смета дека Вучиќ веројатно ќе поднесе оставка пред кампањата — потег што „со тоа ништо не губи“, бидејќи мандатот му се ближи кон крај. „Веројатно ќе поднесе оставка, бидејќи со тоа ништо не губи. Неговиот мандат и онака наскоро завршува. Дополнително, ќе може да тврди дека во кампањата влегува без јавна функција, што беше една од главните забелешки на опозицијата и на набљудувачите“, вели Поповиќ.

Истражување на Центарот за истражување, транспарентност и отчетност (ЦРТА) од јуни покажува дека за Студентската листа би гласале 44,9 проценти, за СНС 35,7 проценти, а за Социјалистичката партија на Србија (СПС) 3,8 проценти; ЦРТА забележа дека останатите политички актери самостојно не го надминуваат изборниот цензус. Ивковиќ посочува дека студентите во теренска активност ова лето биле поактивни од која било опозициска опција и дека, кога ќе ги објават кандидатите и почнат со посети низ земјата, нивната медиумска видливост би можела брзо да се зголеми — но тоа мора да се направи брзо поради очекуваниот октомвриски рок.

Експертите предупредуваат дека расфрлањето на гласовите меѓу опозициските партии — поделени по идентитетски или идеолошки линии — може да му иде во корист на актуелниот режим. Поповиќ и Ѓорѓевиќ нагласуваат дека обновувањето на барем минимална култура на политичка дебата треба да биде приоритет за секоја сила што сака да победи: без тоа, велат, Србија ризикува да се врати во состојбата од која сака да избега.

Фото: прес-материјал од настанот