Greqia proteston pasi Turqia shpalli dy "parqe kombëtare detare" me dekrete presidenciale

Më 15 gusht, me dekrete presidenciale Turqia shpalli dy zona në pjesën verilindore të Detit Egje dhe në Mesdheun Lindor si "parqe kombëtare detare", një nismë që Athina e quajti të jashtme për ujërat territoriale turke dhe "të njëanshme dhe të paligjshme".

Zonat e vendosura nga Ankaraja janë të ndara gjeografikisht: njëra ndodhet midis ishujve Limnos dhe Samothraki, ndërsa tjetra përshkon Mesdheun Lindor nga një zonë në veri-lindje të Rodos drejt Gjirit të Antalias. Autoritetet greke theksojnë se në hartë është përfshirë edhe Kastelorizo, ishulli që qëndron në qendër të mosmarrëveshjeve për kufijtë detarë.

Argumentet ligjore dhe protesta diplomatike

Ministria e Punëve të Jashtme e Greqisë deklaroi se njoftimi i Turqisë nuk mund të krijojë pasoja ligjore për Greqinë as të themelojë të drejta të reja në zona të kontestuara detare. Athina vlerësoi shpalljet si një "hapi të papranueshëm të njëanshëm që nuk ndikon në të drejtat sovrane të Greqisë" dhe akuzoi Ankaranë për mosrespektim të së drejtës detare ndërkombëtare, duke paralajmëruar se veprime të tilla mund të dëmtojnë marrëdhëniet dypalëshe.

Në deklaratë ministria i tha: "Greqia mbetet e përkushtuar për të mbrojtur të drejtat e saj sovrane, si dhe mjedisin detar."

Autoritetet greke gjithashtu argumentojnë se harta e Turqisë pasqyron qëndrimin e gjatë të Ankarasë se ishujt grekë duhet të kenë ndikim të kufizuar në zonat detare jashtë ujërave të tyre territoriale. Përfshirja e Kastelorizos konsiderohet veçanërisht e rëndësishme për shkak të rolit të tij në mosmarrëveshjet për kufijtë në Mesdheun Lindor.

Turqia e ka paraqitur nismën si përgjigje ndaj planeve të Greqisë për planifikim hapësinor detar dhe krijimin e parqeve detare në ujërat greke. Vëzhguesit shohin se lëvizja korrespondon me konceptin më të gjerë strategjik të njohur si "Blue Homeland" dhe me qasjen e Ankarasë ndaj Egjeut dhe Mesdheut Lindor. Burimet greke gjithashtu akuzuan Turqinë për "kërcënime të hapura me luftë" ndërsa tensionet janë rritur.

Foto: EPA-EFE/ORESTIS PANAGIOTOU