UNICEF: 11,727 fëmijë në Maqedoninë e Veriut përjetuan shfrytëzim seksual të mundësuar nga teknologjia
Analiza evidenton përqindje të larta të kërcënimeve, imazheve të krijuara me AI dhe raste me autorë të njohur për viktimat.

Në një analizë të UNICEF-it rezulton se 11.727 fëmijë të moshës 12–17 vjeç në Maqedoninë e Veriut — rreth 9.4 përqind e përdoruesve të rinj të internetit — përjetuan të paktën një formë të shfrytëzimit ose keqpërdorimit seksual të mundësuar nga teknologjia gjatë një viti.
Raporti evidenton tregues shqetësues që e dallojnë Maqedoninë e Veriut nga vendet e tjera të përfshira në studim dhe kërkon reagim të menjëhershëm nga institucionet, familjet dhe platformat dixhitale.
Kërcënime, shantazhe dhe imazhe seksualizuese të krijuara me AI
Maqedonia e Veriut ka prevalencën më të lartë mes vendeve të përfshira në raundin e dytë për fëmijët që morën kërcënime ose u shantazhuan për t’u përfshirë në aktivitete seksuale: 4.4 përqind kundrejt një mesatare prej 3 përqind në vendet e tjera. Gjithashtu, 4.2 përqind e fëmijëve raportuan kërcënime se do të publikoheshin fotografi ose video intime, në krahasim me 2 përqind mesatar.
Tregueset lidhur me teknologjitë e reja janë veçanërisht shqetësuese: 4.3 përqind e fëmijëve në Maqedoninë e Veriut raportuan se janë krijuar me AI fotografi ose video seksualizuese që i paraqesin ata — më shumë se dy herë mbi mesataren prej 2 përqind në të gjitha vendet e përfshira.
Studimi sfidon supozimin se rreziku më i madh vjen nga të panjohurit: 80 përqind e rasteve të regjistruara në Maqedoninë e Veriut përfshinin dikë që fëmija e njihte më parë — një mik, anëtar familjeje, partner romantik ose i njohur — shumë më lart se mesatarja prej 57 përqind në vendet e tjera. Afër gjashtë nga dhjetë rastet (59 përqind) përfshinin një kryesues të rritur, krahasuar me 34 përqind në vende të tjera.
Ekspozimi ndaj keqpërdorimit të mundësuar nga teknologjia lidhet ngushtë me pasoja serioze për shëndetin mendor: fëmijët që përjetuan këtë lloj keqpërdorimi kishin 8.6 herë më shumë të ngjarë të raportonin mendime ose sjellje vetëvrasëse dhe 9.4 herë më shumë të ngjarë të raportonin vetë‑dëmtim, krahasuar me bashkëmoshatarët e tyre të paprekur.
Ndonëse zbulimi i ngjarjeve para të afërmve është i lartë — 87.6 përqind e fëmijëve të prekur i thanë dikujt, zakonisht nënave, baballarëve, miqve ose vëllezërve/seshtrave — më pak se 1 përqind e rasteve u raportua te mekanizmat formalë të mbrojtjes, si policia, qendrat e punës sociale ose linjat e ndihmës. UNICEF kërkon rrugë më të qarta për raportim, shërbime mbështetëse të përshtatura për fëmijët dhe rritje të përgjegjësisë së platformave teknologjike.
Në shkallë globale, raporti vlerëson se rreth 20 milionë fëmijë të moshës 12–17 vjeç në 21 vende përjetuan të paktën një formë të shfrytëzimit ose keqpërdorimit seksual të mundësuar nga teknologjia gjatë një viti. Mbi 15 milionë u ekspozuan ndaj përmbajtjeve seksuale të padëshiruara, rreth 9 milionë u kërkuan të merrnin pjesë në biseda seksualizuese ose të ndanin foto intime kundër vullnetit të tyre, ndërsa fotografi të rreth 4 milionë fëmijëve u shpërndanë pa pëlqim.
Foto: material shtypi nga ngjarja


