Ngjitja e Zoës së Shenjtë: pse varri i saj mbeti bosh

Më 28 gusht, besimtarët ortodoksë në vende të ndryshme kremtojnë me liturgji solemne, bartje të bazilikut dhe pelegrinazhe në manastire ditën e njohur si Ngjitja (Dormitio) e Zoës së Shenjtë. Pas ritualeve të dukshme qëndron një thellësi teologjike që e paraqet këtë ditë si festë të jetës, jo si një vajtim për vdekje.

Në gjuhën popullore festa shpesh quhet "Pashka e verës" sepse shpreh bindjen se shpirti fitojnë mbi vdekjen dhe se trupi njerëzor ka të bëjë me një përjetësi të mundshme. Data, 28 gusht, shënohet me shërbesa të posaçme në kishat dhe jetën monastike.

Termi "Ngjitje" dhe arsyeja pse nuk përdoret fjala vdekje

Në teologjinë ortodokse përdoret termi Dormition (zaspje) për të përshkruar largimin e Zoës nga kjo jetë, duke shmangur fjalën "vdekje". Kjo zgjedhje fjalore reflekton besimin se trupi i Virgjëreshës nuk u prish dhe se nuk ishte një vdekje përfundimtare në kuptimin e zakonshëm.

Sipas shkrimeve kishtare, zaspja shihet si një shkurtër gjumë para një ngjitjeje të mrekullueshme të trupit dhe shpirtit në qiell. Kështu festa e quhet Ngjitje ose Dormition — jo vetëm vdekje — duke treguar për një kalim në jetën e plotë dhe të përjetshme.

Një nga detajet më të theksuara të predanisë është se varri i saj mbeti bosh pas tre ditësh. Ky fakt interpretohet nga teologët si dëshmi se edhe trupi njerëzor është i thirrur në përjetësi dhe se varri bosh tregon thyerjen e kufirit mes vdekjes tokësore dhe jetës qiellore.

Tradita ruan gjithashtu tregimin për thirrjen e apostujve: të shpërndarë në botë, ata u mblodhën në Jerusalemin e atëhershëm me ndihmën e një mrekullie — të vendosur mbi re, sipas disa përshkrimeve — për t'u përshëndetur me Zoën. Kjo imazh nënvizon se Kisha, e dukshme dhe e padukshme, bashkohet për të kremtuar jetën dhe fitore mbi vdekjen.

Për besimtarët Zoja mbetet ndërmjetësuesja më e ngushtë dhe më e dhembshur. E njohur në traditën sllave si "E shpejtë për t'u dëgjuar" (Quick-to-Hear), ajo shfaqet në këtë ditë si shumë afër njerëzimit; pelegrinët që vijnë më 28 gusht kërkojnë shpesh jo vetëm shërim të trupit apo furnizim material, por paqe të brendshme, përulësi dhe shpresë se asnjë brengë njerëzore nuk mbetet e braktisur.

Foto: material shtypi nga ngjarja