Високиот комесар на ООН: Неколкумина контролираат развојот на вештачката интелигенција

На 14 септември 2026 година во Женева, високиот комесар на Обединетите нации за човекови права, Волкер Турк, пред учесниците на отворањето на 63. сесија на Советот за човекови права рече дека моќта врз развојот на вештачката интелигенција е концентрирана во рацете на мал број лица.

Побарани „црвени линии“ и итни мерки

Турк јасно предупреди: "Неколкумина мажи имаат речиси неограничена моќ над ВИ" и посочи дека токму големите технолошки компании и луѓето што стојат зад нив имаат огромно влијание врз системите што сè повеќе ја обликуваат секојдневницата.

Според него, одложувањето на јасни правила и контролни механизми најмногу им оди во прилог на големите технолошки компании, нивните сопственици и раководители, кои профитираат кога правилата се слаби или отсутни.

Високиот комесар предупреди дека напредните системи на вештачката интелигенција може да претставуваат сериозен, па дури и егзистенцијален ризик за човештвото ако нивниот развој продолжи без соодветни безбедносни механизми.

Турк побара државите да договорaт јасни "црвени линии" за употребата и развојот на ВИ и да воведат силни гаранции за нејзината безбедност. Тој најави дека ќе се обрати и директно до компаниите кои развиваат вештачка интелигенција и ќе побара од нив веднаш да преземат чекори за намалување на ризиците.

Како што истакна Турк, прашањето за ВИ веќе не е само техничко: станува збор и за тоа кој ја контролира технологијата, кој располага со податоците на граѓаните и кој ќе ги поставува правилата според кои таа ќе функционира во иднина.

Фото: прес-материјал од настанот