Ndërtimi i shtëpisë për të moshuarit, aktivitete për të rinjtë dhe trajtimi i kafshëve endacake — prioritetet e Makedonska Kamenicës

Banorët e komunës së vogël minerare Makedonska Kamenica pas një viti nga marrëveshja e re lokale rendisin si prioritet: ndërtimin e një shtëpie për të moshuarit, më shumë aktivitete dhe nxitje që të rinjtë të mbeten në komunë, dhe zgjidhjen e problemit me kafshët endacake. E gjithë ekonomia lokale dhe një pjesë e konsiderueshme e buxhetit komunal mbështeten në minierën „Sasa“.

Miniera Sasa punëson më shumë se 700 banorë të Makedonska Kamenicës, dhe është parashikuar të vazhdojë nxjerrjen e mineralit deri në vitin 2034. Autoritetet lokale gjithnjë e më shpesh flasin për nevojën e një tranzicioni ekonomik për komunën.

Shumë banorë shprehin shqetësim nëse miniera nuk do të punojë pas vitit 2034 dhe thonë se të rinjtë duhet të marrin ndihmë për të realizuar idetë e tyre të biznesit.

Thirrje për strategji tranzicioni dhe mundësi të reja

"Makedonska Kamenica është mjaft e ndërtuar, përveç minierës, tjetër nuk ka, dhe nuk kemi një-dy konfeksione me një numër normal të vogël të të punësuarve. Mjaft njerëz, ndoshta sidomos gratë, udhëtojnë çdo ditë për në Amphenol në Koçanë; atje kërkojnë ekzistencën. A duhet komuna të bëjë diçka, për shembull një strategji për tranzicion ekonomik, duke ditur se këtu në 2034 janë disa projekte të minierës për nxjerrjen e mineralit? Eee, shihni, mbase edhe fundi vetë përshtatet për turizëm në njëfarë mënyre," thotë Blagoj Stamboliski.

Popullsia më e moshuar e përshkruan komunën si vend të qetë për të jetuar, me rrugë të rregulluara, shteg për këmbësorë dhe shtratin e lumit Kamenicka. "Më gëzon që Kamenica është qytet udhëheqës në Maqedoni për numrin e banorëve në raport me gjelbërimin; thonë diku, lexova që në Maqedoni ka për banor më shumë gjelbërim," tha një banor.

Në të njëjtën kohë, të tjerë vërejnë largimin e vazhdueshëm të të rinjve. "Të rinjtë ikin, si kudo, dhe edhe nga Kamenica ikin, kërkojnë jetë më të mirë. Ndërsa për ne të moshuarit këtu është shumë bukur. Është bukur, të rinjtë kërkojnë jetë më të mirë. A ka ndryshuar diçka për një vit nga pushteti i ri lokal? – Shumë mirë. Funksionon, nuk kam çfarë të them. Mendoj se kryetarja është shumë e mirë, pranon, të dëgjon, komunikon me të gjithë, nuk poshtëron askënd," tha një banore.

Komuna menaxhon një buxhet prej 6 milionë euro, prej të cilave mbi 3 milionë euro vijnë nga koncesioni i minierës Sasa. Sipas regjistrimit të fundit, Makedonska Kamenica ka 6.439 banorë, dhe gjatë dy dekadave të fundit numri i banorëve ka rënë për shkak të emigrimit, veçanërisht drejt Italisë dhe Sllovenisë.

Diskutimet lokale tani përqendrohen në projekte konkrete — shtëpi për të moshuarit, programe për të rinjtë dhe trajtimin e kafshëve endacake — dhe në hartimin e një strategjie për diversifikim ekonomik në rast të një tkurrjeje të aktivitetit minerar pas vitit 2034.

Foto: material shtypi nga ngjarja