ММФ: Глобалната економија меѓу предупредувањата и економскиот оптимизам

Есенските состаноци на Светската банка и Меѓународниот монетарен фонд во Бангкок отворија стара, но важна тема: економистите упатуваат предупредувања, но оптимизмот за растот се задржува — особено во делови од Азија — и покрај низа нови и постоечки ризици.

ММФ: издржливост под притисок

Меѓународниот монетарен фонд оценува дека глобалната економија досега покажа издржливост, но предупредува дека таа може да биде сериозно испробана бидејќи повеќе ризици ја притискаат. Пред состаноците во Бангкок ММФ маргинално ја зголеми прогнозата за раст, потенцирајќи подобро од очекуваното справување со пореметувањата во снабдувањето, силните перформанси во високотехнолошките сектори и приливот на инвестиции поврзани со Вештачката интелигенција.

„Беше незамисливо во Европа дека воена сила може да го нападне својот сосед, но се случи тоа. Беше незамисливо дека државите ќе ги употребат своите природни ресурси како средство за притисок да бараат едно, друго или трето, но се случи тоа. Затоа, мора да прифатиме дека светот, кој вреднуваше само една работа: економската ефикасност, без вишоци, се потпиравме на трговијата, се потпиравме едни на други, сега е свет во кој мораат да се земат предвид безбедносните аспекти“, изјави Кристалина Георгиева, управувачка директорка на ММФ.

Силвана Тенрејро, директорка на истражувања во ММФ, ги појасни двостраните последици од бумот на инвестиции во Вештачката интелигенција: „Бумот поврзан со Вештачката интелигенција преку инвестициите и тргувањето одигра клучен поттик за глобалниот раст. Но, синџирите на снабдување кај Вештачката интелигенција се тесно концентрирани во неколку држави, сектори и компании, што создава потенцијални тесни грла. Уште повеќе, корекција на пазарната вредност и заканите од Вештачката интелигенција за сајбер безбедноста може да претставува товар врз растот и дополнителни ризици врз финансиската стабилност“, рече Тенрејро.

Делумно, пренасочувањата на енергетските рути за да се заобиколи теснецот на Ормуз го ублажија директниот удар од конфликтите, но државите беа принудени да ослободат значителни количини од стратешките резерви за да ја ублажат ценовната експлозија. Тие резерви сега се намалени, а високиот долг и дефицитите кај многу земји ја оневозможуваат нивната способност да ги штитат домаќинствата при идни ценовни шокови. ММФ предупредува дека постојаните повисоки цени на нафтата ќе го продолжат периодот на зголемена инфлација: глобалната инфлација се очекува да достигне 4,7 проценти годинава и да се намали на 4,1 процент следната година, малку над претходните прогнози.

Георгиева повика на фискална кочница и таргетирана помош за ранливите: „Кој е нашиот најсилен апел до креаторите на политики во моментов? Спроведете итна санација на „фискалната куќа“ пред пукнатините да се прошират. Сега е време да се зајакнат приливите, да се рационализира трошењето и да се подобри управувањето со јавните финансии. Кога цените на енергијата и храната ќе растат, заштитете ги луѓето, а не цените. Тоа значи привремена и наменска поддршка за најрансливите, истовремено зачувавајќи ги ценовните сигнали“, додаде таа. ММФ исто така им порача на централните банки да не реагираат претерано на привремени скокови на инфлацијата, но да бидат подготвени да интервенираат доколку притисоците се вкоренат.

Фото: прес-материјал од настанот