Највисокиот исплатен К-15 е 469.190 денари, задолжителниот минимум е 19.567

Работодавачите во приватниот сектор кои исплаќаат регрес за годишен одмор, познат како К-15, треба да исплатат најмалку 19.567 денари според Општиот колективен договор за вработените во приватниот сектор. Тоа минимално ниво е 40 отсто од просекот на последните три просечни нето-плати што ги објавил Државниот завод за статистика, освен ако фирмата има "економски потешкотии".

За вработените во јавниот сектор, според Општиот колективен договор, предвидениот минимум е 13.560 денари — односно 30 отсто од просечната нето-плата за претходната година. Со грански колективни договори можат да се обезбедат повисоки суми.

Според податоците од Управата за јавни приходи заклучно со 1 јули 2026 година, К-15 добиле 91.877 вработени, што изнесува околу 15 проценти од вкупниот број ангажирани лица (на определено или со договор за неопределено со платени придонеси за пензиско и здравствено осигурување). Исплатен е вкупен нето-износ од 2.624.228.642 денари од страна на 5.376 исплатувачи за тие вработени.

Во изјавата од Управата за јавни приходи стои: "Заклучно со 1 јули 2026 година, исплатен е регрес во вкупен нето-износ од 2.624.228.642 денари од страна на 5.376 исплатувачи за 91.877 вработени. Највисокиот исплатен нето-износ на регрес изнесува 469.190 денари, додека просечниот нето-износ на исплатен регрес изнесува 28.562 денари. Податок за најнискиот исплатен нето-износ на регрес не може да се даде, бидејќи дел од исплатувачите регресот го исплаќаат во повеќе рати, при што секоја поединечна исплата се евидентира одделно."

Дупка во договорот и практиката

Недореченоста на одредбата во Општиот колективен договор за тоа кога може да се исплати помал износ од минималниот остави простор за самоволие: и денес има работници на кои им се исплаќа К-15 по неколку илјади денари.

Од летото 2015 година во договорот се внесени измени кои ја дефинираат процедурaта за случаи кога се исплаќа помал К-15, но во текстот не постојат јасни критериуми што претставуваат "потешкотии во работењето" и како точно да се оцени економско‑финансиската состојба на работодавачот. Во договорот пишува: "Кај работодавачите кај кои настанале потешкотии во работењето, ценејќи ја економско–финансиската состојба на работодавачот, по задолжителна претходна консултација со синдикатот на ниво на гранка, односно оддел, со спогодба потпишана од работодавачот и репрезентативната синдикална организација може да се утврди регрес за годишен одмор во помал износ од износот утврден со овој колективен договор. Кај работодавачите во кои нема формирано синдикат, спогодбата се потпишува со избран претставник од работниците."

За оваа одредба со години алармирале синдикатите и трудовите инспектори, поради што постои ризик од злоупотреба во пракса. Законски регресот треба да се исплати најдоцна до 31 декември во тековната година. Предвидени се и казни за неисплатување — парични казни до 4.000 евра и затворска казна до една година доколку работодавачот бара од работникот да ги врати парите во рака.

Фото: прес-материјал од настанот