Почина Џансевер Далипова — легенда на ромската и арабеск сцена

На 59-годишна возраст во болница во Есен, Германија, почина познатата ромска пејачка, композиторка и текстописецка Џансевер Далипова, по долга и тешка борба со леукемијата.

По минатогодишната трансплантација на коскена срцевина следуваше краткотрајно подобрување, но болеста се врати, предизвикувајќи компликации и инфекција поради кои таа повторно беше хоспитализирана и не ја преживеа болеста.

Од тешки почетоци до меѓународна кариера

Далипова е родена на 8 јули 1967 година во Велес како најмало од седумте деца во скромно земјоделско семејство. Уште како дете ги преживеа тешките несреќи: на осум години трајно го изгуби видот на едното око, а на 12 остана и без својот татко. Тие рани изгубувања останаа траен дел од нејзината животна приказна и ја обликуваа емотивната боја на нејзините изведби.

Музиката ѝ беше бегство и надеж: од 16 години пее по свадби и локали, а во 1992 година го објави првиот албум на ромски јазик, "Kemano Bašal", во соработка со музички имиња како Ферус Мустафов. Пресвртот се случи во 1997 година кога замина за Турција и настапи во култното "İbo Show" со изведба на "Kara Çadır"; Ибрахим Татлисес и турската публика беа воодушевени, што ѝ отвори пат кон широка популарност.

Со текот на децениите стана една од најбараните изведувачки на арабеск музиката во Турција и остави богата музичка ризница — меѓу најпознатите песни се "Kemano bašal e romenge", "Kali" и "Sa ka dav akaja rat".

Иако се лекуваше и живееше во Германија, Џансевер неколкупати истакнуваше дека сака да се врати на своите почетоци. "Сакам да почивам таму, од каде што започна мојот живот, од каде што започна сѐ…" беа нејзините зборови за родниот Велес. Нјзиниот погреб е закажан за 12 август во Велес.

Покрај борбата со леукемијата, нејзиниот живот беше обележан и со долготрајна ревматолошка болест — во 1994 година ѝ беше дијагностициран анкилозирачки спондилитис (Бехтеревова болест), што предизвикуваше деформитети и силни болки додека не беше оперирана во Германија во 2009 година.

Џансевер Далипова ќе остане запаметена по својот моќен и специфичен глас и по песните што ја поврзаа ромската традиција со пошироката регионална сцена.

Фото: прес-материјал од настанот