Порака од Софија: Бугарија очекува обврските од 2022 да бидат исполнети

Софија, 8 октомври 2026 — Бугарија очекува Република Северна Македонија да ги исполни обврските договорени во 2022 година, изјави министерката за надворешни работи Велислава Петрова‑Чамова по средбата со македонскиот министер за надворешни работи Тимчо Муцунски на маргините на Меѓународната министерска конференција за Коридорот 8 во Софија.

Петрова‑Чамова рече дека условите поврзани со европската перспектива остануваат непроменети од 2022 година и дека Бугарија очекува да се спроведат уставните измени и „сите други елементи од процесот договорен во 2022 година“. Таа додаде дека главниот начин за градење доверба е преку исполнување на преземените обврски и изрази надеж за позитивни чекори.

Бугарското министерство за надворешни работи соопшти дека двете страни ќе одржуваат отворена комуникација за прашања од заеднички интерес.

Министерот Муцунски во својот настап нагласи дека патот на Северна Македонија кон Европската унија треба да се темели на заслуги и да не биде оптоварен со историјата. Тој истакна дека земјата е целосно усогласена со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ и дека досегашните резултати ја покажуваат како добар кандидат.

Коридор 8 како стратешки приоритет

Муцунски оцени дека Коридорот 8 има европско, економско и безбедносно значење и дека за Северна Македонија претставува национален стратешки приоритет. Тој информира дека напредува реализацијата на клучните патни и железнички делници и дека се одржува тесна соработка со соседите за поврзаност и интероперабилност по целата траса. По стапувањето во сила на спогодбата за прекуграничен железнички тунел меѓу Северна Македонија и Бугарија, Заедничката комисија веќе одржа две средби.

На средбата беше разгледан и случајот на 23‑годишната Ива Михајлова од Кочани, обвинета за „тешки дела против безбедноста на луѓето и имотот во сообраќајот“ по несреќата во октомври 2025 година во која едно лице загина, а неколку беа повредени. Михајлова, која исто така беше повредена, поради двојното државјанство побара итно лекување во Бугарија.

Муцунски нагласи дека треба да се прави јасна разграниченост меѓу правниот процес и здравствениот аспект: извршната власт не може да интервенира во одлуките на судските органи и прашањата за законитоста на притворот се решаваат во рамките на судскиот систем. За здравствената услуга, тој рече дека обвинетата има право на соодветна и современа здравствена заштита во Северна Македонија и дека како гест на добра волја земјата понудила бугарски лекари да ја посетат и да се уверат во обезбедениот третман. Петрова‑Чамова го оцени случајот како хуманитарен и ја поздрави подготвеноста за медицински конзилиум со вклучување на бугарски лекари.

„Во однос на перспективите за европска интеграција на РСМ, ние ја поддржуваме земјата, а условите за тоа останаа непроменети од 2022 година. Очекуваме да се спроведат уставните измени, како и сите други елементи од процесот договорен во 2022 година“, рече Петрова.

„Ние ќе го направиме нашиот дел. Ќе бидеме одговорни, ќе бидеме проактивни во изнаоѓањето решенија за прашањата, но решението никогаш не зависи исклучиво од нашата страна“, рече Муцунски.

Петрова‑Чамова нагласи и дека „Важно е да ја одржуваме секторската соработка, но таа е само еден елемент, и важно е политичката волја во оваа насока да продолжи да постои“, додавајќи дека довербата се гради преку конкретни чекори и исполнување на преземените обврски.

Фото: прес-материјал од настанот