Serbia kritikon vendimin e Hagës për udhëheqësit e UÇK‑së

Më 16 shtator 2026, Dhomat e Specializuara në Hag dënuan katër udhëheqës të ish‑UÇK-së me gjithsej 81 vjet burg, një vendim që nxiti reagime të ashpra në Serbi. Hashim Thaçi dhe Jakup Krasniqi morën nga 25 vjet, Kadri Veseli 18 vjet dhe Rexhep Selimi 13 vjet; gjykata i gjeti fajtorë për krime lufte gjatë konfliktit 1998–1999 dhe konstatoi 385 arrestime arbitrare, 49 trajtime të egra, 303 raste torturash dhe 96 vrasje.

Në një konferencë për shtyp në Beograd, presidenti Aleksandar Vučić kritikoi gjykatën që nuk i shpalli të fajshëm për krimet kundër njerëzimit. Ai tha: "Si gjykatë e ashtuquajtures Kosovë ata nuk deshën të minojnë kredibilitetin e UÇK‑së dhe nuk hynë në thelbin e çështjes lidhur me formimin e forcave për shkëputjen e Kosovës nga Serbia dhe FRJ." Vučić po ashtu vlerësoi se vendimi nuk përfshiu krimet ndaj serbëve pas 20 qershorit 1999 dhe akuzoi aktorë rajonalë për paragjykime. Ai shtoi: "Imagjinoni sikur ne të kishim thënë atë për cilindo të akuzuar ose të dënuar. Sa rezoluta dhe deklarata do të kishte pasur në parlamentet e ndryshme europiane dhe botërore kundër popullit dhe vendit tonë?"

Gjetjet e gjykatës dhe provat

Gjykata tha se vendimi u bazua në dëshmitë e 373 personave dhe 5,467 dokumenteve provuese. Gjyqtari Charles Smith përshkroi pjesëmarrjen e të katërve dhe të tjerëve si pjesë të një "bashkëpunimi kriminal të përbashkët" që përfshinte vrasje, arrestime pa procedura të rregullta dhe keqtrajtime fizike dhe psikologjike. Gjykata i lirojë nga akuza për krime kundër njerëzimit për shkak se nuk u provua ekzistenca e një sulmi të sistematik kundër popullatës civile nga UÇK.

Reagimet në vendet e ish‑Jugosllavisë ishin të ndryshme: në Prishtinë pati protesta masive, ndërsa kryeministri Albin Kurti e quajti vendimin "një padrejtësi e papranueshme." Vendimi nxiti zemërim dhe demonstrata në Kosovë, ndërsa në Beograd u theksuan supozimet për lënien jashtë të elementeve të caktuara dhe nevoja për të mos harruar krimet ndaj serbëve.

Avokati për çështje lufte Aleksandar Olenik, me bazë në Beograd, e përshëndeti vendimin si progress për drejtësinë penale ndërkombëtare dhe theksoi rëndësinë e individualizimit të fajit. "Tani kemi aktgjykime dhe individualizim të fajit," tha ai, duke vënë në dukje se gjykata mori dëshmi nga më pak se 400 të mbijetuar dhe se 96 persona u gjetën të vrarë në rast. Olenik sugjeroi që anëtarët e tjerë të UÇK‑së të përmendur në përmbledhje, por jo të paditur, duhet të gjykohen nga sistemi i drejtësisë i Kosovës, përfshirë rastet pas 20 qershor 1999.

Zërat e shoqërisë civile paralajmëruan se vendimi mund të përdoret politikisht. Stasa Zajović nga organizata "Women in Black" tha se as "regjimi serb as autoritetet e Kosovës" nuk po i përdorin aktgjykimet për të rishqyrtuar përgjegjësinë e tyre, "por për të rritur potencialin për konflikt." Ajo theksoi se prania e forcave ndërkombëtare ndihmon të zvogëlojë mundësinë e rikthimit të përleshjeve të armatosura, megjithatë mbetet rreziku që lufta të vazhdojë "me mjete të tjera."

Foto: material shtypi nga ngjarja