Зеленски: Подготвен сум да распишам избори утре, но војната со Русија ги прави невозможни

Украинскиот претседател Володимир Зеленски во интервју за американската телевизиска мрежа Си-Би-Ес изјави дека лично е „подготвен да го направи тоа утре“ — односно да распише избори — но дека тоа е практично, правно и безбедносно невозможно додека трае конфликтот со Русија.

„Подготвен сум да го направам тоа утре. Но, во воени услови тоа не е можно, не само поради Уставот и изборниот закон, туку првенствено од безбедносни причини“, рече Зеленски, истакнувајќи дека училиштата се затворени и дека речиси девет милиони граѓани сега живеат надвор од земјата, што дополнително ги отежнува изборите. ([opserver.mk](https://opserver.mk/svet/zelenski-podgotven-sum-za-izbori-utre-no-tie-se-nevozmozhni-poradi-konfliktot/?utm_source=openai))

Зошто во Киев велат дека избори не може да се одржат

Во Украина наведуваат и правни пречки: член 19 од Законот за правниот режим на воена состојба јасно ја забранува организацијата на претседателски, парламентарни и локални избори додека е на сила воена состојба. Воената состојба, воведена со претседателски декрет по почетокот на руската инвазија на 24 февруари 2022 година, редовно се продолжуваше од страна на парламентот. ([rada.gov.ua](https://www.rada.gov.ua/en/print/165185.html?utm_source=openai))

Уставот, исто така, предвидува дека претседателот продолжува да ја извршува функцијата сè додека неговиот наследник не ја преземе функцијата, што во комбинација со забраната за избори за време на воена состојба ги продолжува мандатите на клучните институции додека не се создадат услови за кредибилно гласање. Зеленски во интервјуто предупреди дека практичните пречки во окупираните територии се екстремни: „Дали ќе гласаат? Како? И кој ќе го надгледува гласањето додека руските војници се распоредени таму?“, праша тој. ([hcj.gov.ua](https://hcj.gov.ua/sites/default/files/field/file/the_constitution_of_ukraine.pdf?utm_source=openai))

Претседателот ги отфрли барањата од дел од украинските политичари за одржување вонредни избори, нарекувајќи ја таквата идеја „грешка“ мотивирана од лична амбиција и подвлече дека за време на војната „мирот е апсолутен приоритет. Политиката не е ни на второто место на листата. За граѓаните, таа е на 100-то место по важност. Нивните грижи се опстанокот, образованието и животот.“

Во услови на правна забрана, масовно раселување и активни борбени дејства во окупираните области, украинската влада проценува дека спроведување на референтни, безбедни и проверливи избори на цела територија би било голем ризик. Засега официјалната политика е дека изборите мора да почекаат на примирје или на други безбедносни гаранции што ќе дозволат фер и безбедно гласање.

Фото: Принтскрин