Буџетскиот дефицит потрошен со три месеци до крајот на годината

На повеќе од три месеци до крајот на годината, планираниот буџетски дефицит е веќе потрошен. Фискалниот бројач на Министерството за финансии покажува дека заклучно со 18 септември во буџетот биле прибрани над 250 милијарди денари, но биле потрошени 296 милијарди денари — со што е создаден буџетски дефицит од над 46 милијарди денари.

Клучни бројки и останат простор

Според ребалансот на буџетот од пред два месеца, дефицитот беше проектиран на 46,26 милијарди денари, односно 4,1% од БДП. Тоа остава само 248 милиони денари — околу 4 милиони евра — простор до предвидениот лимит. Досега, „се потрошени 748 милиони евра повеќе отколку што се прибрани во државната каса.”

Економистите предупредуваат дека тешко ќе биде да се остане во рамките на планот. За да се оствари предвиденото, државата треба до крајот на годината да не троши повеќе од што прибира — што значи скратувања на капиталните инвестиции и стегање на ременот на други места. Сепак, според експертите, ќе биде неопходно и ново задолжување и проширување на буџетскиот дефицит, а јавниот долг веројатно ќе ја пробие границата од 60% од БДП, вели професор Марјан Петрески.

„Интензивираното извршување на капиталните инвестиции, мислам исплатата којашто државата ја направи за голем инфраструктурен проект, автопатот којшто го гради Бехтел и Енка. Во такви околности, тоа објаснува зошто предвидениот буџетски дефицит е во целост истрошен и упатува на тоа дека ребаланс на буџетот станува неизбежен во моментот, односно во периодот којшто претстои со цел да ги задоволи во целост предвидените буџетски потреби до крајот на годината, особено ако се има предвид дека извршувањето на буџетот, посебно во делот на капиталните расходи, се интензивира во ноември и во декември, значи на крајот на годината“, вели професор Марјан Петрески.

Во Министерството за финансии велат дека буџетот се реализира согласно планираното и дека остануваат на определбата за фискална консолидација на среден рок. „Во однос на реализацијата на буџетскиот дефицит укажуваме дека најрелевантен податок за нивото на реализација се податоците од извршувањето на Буџетот на последниот ден од месецот, бидејќи во текот на месецот има утврдена динамика на приливи на даночни приходи и утврдена динамика на реализација на обврски. При тоа упатуваме на податокот од 31 август кога буџетскиот дефицит изнесуваше 38.280 милиони денари или 82,74% од проекцијата за 2026 година“, велат во Министерството за финансии.

Со ребалансот од јули капиталните инвестиции се зголемија за 94 милиони евра, а буџетската дупка се продлабочи за 110 милиони евра — дупка која, според податоците за извршување, веќе е остварена до крајот на септември. По исплатата на трошоците за Бехтел и Енка, во првите три месеци од годинава беше исполнет дефицит од 400 милиони евра, а во наредните шест месеци темпото на трошоци беше побавно. Податоците покажуваат дека со три месеци до крајот на годината се потрошени 24 од предвидените 46 милијарди денари за капитални инвестиции. Министерката за финансии пред неколку дена рече дека поради мерките за намалување на цените на горивата се намалуваат приходите од акцизи и дека се анализира дали ќе се оди на нов ребаланс или само на пренамена на средства.

Политичките и фискалните одлуки што следат — намалување на планираните инвестиции, прераспределба на средства или ново задолжување — ќе го одредат финансискиот курс во наредната година.

Фото: прес-материјал од настанот