BDI: Raporti i Komisionit Evropian për 2026 është një nga vlerësimet më shqetësuese për vendin

Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI) e përshkroi Raportin e Komisionit Evropian për 2026 si "një nga vlerësimet më shqetësuese" për Maqedoninë e Veriut në vitet e fundit, duke vënë në dukje se ai tregon një regres në reformë dhe probleme serioze institucionale.

Në deklaratën e partisë, BDI veçoi konstatimet e Komisionit për zbatimin e të drejtave për përdorimin e gjuhës shqipe dhe për përfaqësimin e drejtë dhe të duhur. "Për herë të parë, problemet konkrete me zbatimin e përdorimit të gjuhës shqipe dhe përfaqësimin e drejtë dhe të duhur marrin një vend kaq të qartë në vlerësimin e Komisionit Evropian. Kjo është pasoja më e rëndë politike e qeverisjes së VMRO-DPMNE me Vlen: çështjet e barazisë, që duhej të ishin garanci institucionale të paprekshme, sot janë shndërruar në një shqetësim evropian," thuhet në deklaratë.

BDI paralajmëroi gjithashtu se Vlen hyri në Qeveri me premtimin se do të përfaqësonte shqiptarët, por se pasojat e pjesëmarrjes së tyre tani duken në Bruksel. "Balanceri është hequr, mekanizmi i ri për përfaqësim mbetet i pazgjidhur, ndërsa qytetarët dhe studentët shqiptarë vazhdojnë të përballen me pengesa në realizimin e të drejtave të tyre gjuhësore," shtoi partia.

Partia vlerëson se nuk ka përparim as në fusha të tjera kyçe të theksuara nga Komisioni, përfshirë luftën kundër korrupsionit, lirinë e shprehjes, prokurimet publike, mbrojtjen e konsumatorit dhe shëndetësinë.

BDI bëri një krahasim me vendet fqinje që po përparojnë në procesin negociator: "Ndërkohë, Shqipëria përparon në negociata, Mali i Zi po i afron ato drejt përfundimit, ndërsa Maqedonia e Veriut mbetet jashtë dinamikës së re të zgjerimit, pa hapur as klasterin e parë. Kjo është çmimi që qytetarët po paguajnë për kursin politik të kësaj Qeverie. Maqedonia e Veriut po humbet kohë evropiane të vlefshme, ndërsa shqiptarët përsëri përballen me sfida ndaj të drejtave që i konsideronin të garantuara," thuhet në deklaratë.

Kos: Kushti mbeten ndryshimet kushtetuese

Gjatë prezantimit të Paketës së Zgjerimit për 2026 në Bruksel, komisionerja për Zgjerim Marta Kos tha se Maqedonia e Veriut ka rritur gatishmërinë për anëtarësim në BE dhe renditet mes vendeve kandidate me nivel të lartë përputhshmërie me ligjin evropian. Ajo theksoi se vendi ka përshpejtuar zbatimin e reformave në kuadër të Planit për Rritje, por se nevojiten rezultate shtesë në luftën kundër korrupsionit dhe reformën e administratës publike.

Kos ritheksoi se për të çliruar negociatat e anëtarësimit dhe për të hapur klasterin e parë "Themelor", Maqedonia e Veriut duhet të miratojë ndryshimet kushtetuese të dakorduara në 2022, që parashikojnë integrimin e pakicave në Kushtetutë.

Raporti i Komisionit gjithashtu paralajmëroi rreziqe për marrëdhëniet e mira me Greqinë, duke vënë në dukje se anëtarë të Qeverisë dhe zyrtarë të lartë në disa raste nuk veprojnë në përputhje me Marrëveshjen e Prespës, përfshirë edhe mos-përdorimin e emrit kushtetues të shtetit. "Zbatimi i marrëveshjeve bilaterale në mirëbesim, përfshirë Marrëveshjen e Prespës, mbetet thelbësor. Anëtarë të Qeverisë dhe zyrtarë të lartë në raste të caktuara nuk e respektojnë Marrëveshjen, përfshirë edhe mos-përdorimin e emrit kushtetues të shtetit, gjë që rrezikon të ndikojë në marrëdhëniet e mira fqinjësore," thotë raporti.

BDI përfundon se vlerësimi i Komisionit duhet të shërbejë si sinjal për ndryshim të menjëhershëm të kursit qeverisës, në mënyrë që barazia, funksionimi i institucioneve dhe perspektiva evropiane të mos injorohen.

Foto: material shtypi nga ngjarja