Irani dhe Trump përplasen për kontrollin e Ngushticës së Hormuzit

Zyrtarë iranian dhe amerikan shkëmbyen deklarata të papërputhshme këtë javë lidhur me kontrollin e Ngushticës së Hormuzit, një rrugë kyçe detare që lidh eksportuesit e naftës në Gjirin Persik me tregjet globale.

Komandanti i forcës paramilitare Basij të Iranit, Hossein Taeb, deklaroi: „Ngushtica e Hormuzit është nën administrimin dhe kontrollin e Republikës Islame, dhe vendi ynë vazhdon në rrugën e tij në siguri të plotë. Amerikanët ndjenë fuqinë e Revolucionit Islamik,“ duke theksuar pozicionin e Teheranit.

Kundërshtime të hapura mes Teheranit dhe Uashingtonit

Në platformën e tij Truth Social, ish-presidenti amerikan Donald Trump postoi një vlerësim të kundërt: "The United States of America has full control of the Strait of Hormuz. I think we will keep it! Our naval blockade everyone calls a 'wall of steel' and Iran can do nothing about it. They have no navy, no air forces, their remaining soldiers are unpaid, the IRGC is decimated and fleeing, and their 'leadership' is, at best, uncertain! They have no money — their country is destroyed. All they have is fake news and 300 percent inflation, which is worsening further," shkroi Trump.

Këto deklarata vijnë pas sulmeve të reja ndaj anijeve tregtare në dhe rreth ngushticës, ngjarje që bllokuan bisedimet për mbylljen e përleshjeve direkte me Teheranin. Zyrtarët iranianë thonë se marrëveshja e përkohshme e nënshkruar në qershor sipas tyre kurrë nuk nisi, prandaj nuk ka çfarë të zgjatet; ata gjithashtu akuzojnë Shtetet e Bashkuara se e shkelën marrëveshjen 48 orë pas arritjes së saj.

Teherani paralajmëroi se Ngushtica do të mbetet efektivisht e mbyllur derisa Uashingtoni të pranojë kushtet e tij — përfshirë lirimin e fondeve të ngrira iraniane dhe ndalimin e konfrontimeve rajonale, përfshirë në Liban dhe në Gaza. Në disa incidente, forcat amerikane kanë reaguar, duke përfshirë sulme ndaj një anije mallrash që akuzohej se po përpiqej të thyente bllokadën iraniane.

Analistët vlerësojnë se mesazhet publike si ato të Taebit dhe Trumpit synojnë audienca vendase dhe të huaja: Teherani tenton të tregojë aftësi dhe tërheqje për rivalët rajonalë dhe mbështetësit e brendshëm, ndërsa retorika e Trump nënvizon dominimin detar të SHBA-së dhe presionin mbi ekonominë dhe drejtimin iranian. Deri tani, ngushtica mbetet një pikë potenciale për përshkallëzim ku mesazhet diplomatike dhe ushtarake janë shumë të forta.

Foto: Claudia Weinmann / Alamy / Profimedia