Pluhuri i Saharas shkaktoi rritje të PM10 në Veles dhe qytete të tjera
Matajet në Veles arritën 465 mg/m³ më 29 gusht, ndërsa edhe Ohri, Shtipi dhe Kavadarci regjistruan vlera mbi kufirin.
Mëngjesin e 29 gushtit, matësit e cilësisë së ajrit në Veles regjistruan një përqendrim të jashtëzakonshëm orar të grimcave PM10: 465 mg/m³ në ora 05:00. Më vonë gjatë ditës instrumentet e Ministrisë së Mjedisit regjistruan vlera të tjera të larta orare 329 mg/m³ dhe 198 mg/m³ në ora 11:00. Vlera mesatare 24‑orëshe për Veles atë ditë ishte 113 mg/m³ — një nivel shumë i lartë për sezonin e verës.
Matjet nga vende të tjera, përfshirë Ohër, Shtip dhe Kavadarci, gjithashtu treguan vlera mbi kufirin prej 50 mg/m³, që tregon se ngjarja nuk ishte e izoluar vetëm në Veles, por prekoi pjesë të ndryshme të Maqedonisë së Veriut.
Ekologu Igor Smilev lidh rritjen e përqendrimeve me një valë pluhuri: "The period from 25 to 30 August North Macedonia was under an onslaught of Sahara dust. That caused not only in Veles, but also in other cities an increase in air pollution with PM10 particles. In Veles that was the case on Saturday morning and late morning. The particles from the Sahara dust polluted our air, there is no other explanation," tha ai.
Vlerësimet meteorologjike e vendosin shtresën e pluhurit saharian mbi Veles dhe mbi Maqedoninë e Veriut në lartësi prej 3.000 deri në 5.000 metra, ku grimcat e imëta minerale mund të transportohen mbi largësi të mëdha.
Ozoni dhe nxehtësia verore
Temperaturat e larta në fund të gushtit kontribuan gjithashtu për nivele më të larta të ozonit pranë tokës. Më 23 gusht, në Veles u regjistrua një përqendrim 24‑orësh ozoni prej 100 mg/m³. Ndryshe nga ozoni i dobishëm në stratosferë, ozoni në troposferë (në afërsi të tokës) është një gaz toksik i formuar nga reagime kimike midis emisoneve të automjeteve dhe industrisë — okside azoti dhe komponime organike të paqëndrueshme — nën dritën e fortë të diellit dhe nxehtësinë e lartë.
Thithja e ajrit me përqendrime të larta ozoni mund të shkaktojë probleme serioze respiratore, ulje të kapaciteteve pulmonare dhe përkeqësim të sëmundjeve kronike, paralajmërojnë ekspertët e shëndetit publik.
Foto: СДК.МК)
