СДСМ предлага 4 милијарди денари помош за земјоделците

Пратеници од опозициската партија СДСМ поднесоа Предлог‑закон за итна финансиска поддршка во земјоделството во вкупен износ од четири милијарди денари, односно над 65 милиони евра, кои треба да се обезбедат од државниот буџет. Предлогот е внесен во собраниска процедура на 29 септември 2026 година, а авторите велат дека целта е да се ублажат тешките последици од економската криза врз земјоделското и сточарското производство.

"Потребата од предлог на ваквото законско решение произлегува од состојбата на пазари во 2026 година, особено кај пченицата, оризот, винското грозје и градинарските производи, каде што откупните цени во одредени сектори не обезбедуваат покривање на производните трошоци" — стои во предлог‑законот.

Главни мерки во текстот

Во предлог‑законот се предвидени конкретни и насочени интервенции за одделни култури и за сточарството. Предложено е дополнителни 8 денари по килограм за продадено грозје од сортите Вранец и Кратошија (вклучително поддршка за евидентирани лозови насади кои не реализирале откуп), дополнителна помош за пиперката „ајварка“, како и поддршка за пченица, оризова арпа и говеда за производство на млеко и месо.

• Грозје: 8 денари по кг за продадено винско грозје Вранец и Кратошија и помош за евидентирани лозови насади кои не се откупени.
• Пченица: 5 денари по кг за продадена или складирана пченица; производителите во јуни 2026 г. укажуваат дека производните трошоци се над 20 денари/кг, додека откупните цени во Пелагонија во август 2026 г. беа околу 9,5–10 ден/кг.
• Оризова арпа: 10 денари по кг за произведена и продадена оризова арпа; пријавените откупни цени беа 18–20 ден/кг, а остануваат приближно 10.000 тони неоткупен род од претходните две жетви.
• Пиперка „ајварка": 10 денари по кг и дополнително 200.000 денари по хектар за засадените површини, како компензација за неприспособените договори за откуп.
• Говеда: 8.000 денари по грло за говедата за производство на млеко и месо, со услов: животното да имало финансиска поддршка во 2025 година и да биде евидентирано кај корисникот и во 2026 година.

Во предлогот е наведено дека производната цена за сортата Вранец, според методологијата на Земјоделскиот институт – Скопје, во јули 2026 година изнесувала 21,8 денари за килограм; предложената дополнителна поддршка од 8 денари/кг би ја зголемила приходната страна, но не би ја покрила целосно наведенаата производна цена. За пченицата, дури и со 5 денари дополнителна поддршка, откупната цена од 9,5–10 ден/кг би резултирала со приход од околу 14,5–15 ден/кг — сѐ уште под производните трошоци кои производителите ги наведуваат.

Авторите на предлогот тврдат дека мерките ќе донесат непосреден приходи и ќе обезбедат поголема економска одржливост на производството, како и стабилно снабдување на домашниот пазар со храна. Меѓутоа, бидејќи предлогот доаѓа од опозицијата, неговата судбина ќе зависи од волјата на владејачкото мнозинство во Собранието, па земјоделците засега остануваат во неизвесност додека пратениците преговараат.

Фото: прес-материјал од настанот