Sobori i të Gjithë Shenjtorëve Maqedonas dhe përkujtimi i Apostullit Kodrat

Kisha Ortodokse e Maqedonisë – Kryepeshkvia e Ohrit (KO) dhe besimtarët e saj shënojnë sot Soborin e të Gjithë Shenjtorëve Maqedonas, një festë kryesore në javën e parë të tetorit — java e 18-të pas Pesëdhjetorit. Kjo ditë i përkushtohet përkujtimit të më shumë se 40 shenjtorëve vendas që me jetën dhe martirizimin e tyre formësuan krishterimin në këto troje gjatë dy mijëvjeçarit të kaluar.

Dritë shpirtërore dhe shenjë vendi

Edhe pse secili shenjt ka ditën e tij të veçantë në kalendarin kishtar, Sobori është kohë për nderim të përbashkët dhe falënderim. Në mesin e atyre që kujtohen me respekt veçojmë ndriçuesit sllavë Shën Kirilin dhe Metodilin dhe mrekullibërësit e Ohrit: Shën Klimentin e Ohrit, Shën Naumin e Ohrit dhe Shën Erazmon e Ohrit.

Po ashtu përkujtohen hermitët dhe askezitë si Shën Gavrili i Lesnovës, Shën Prokori i Pçinjës dhe Shën Joakimi i Osogovës, si dhe martirët dhe konfesionarët e rinj: Shën Gjergji i Kratovës, Shën Zlata e Meglenës, Shën Agathangel i Bitolës, Shën Nektari i Bitolës, Shën Anastasi (Spaso Radovishki), Shën Kirana e Selanikut dhe Shën Angjeli i Lerinës. Në përkujtim janë edhe pesëmbëdhjetë priftërinjtë-martirë të Tiveriopolit, Shën Grigori i Ohrit, Shën Gjoni Kukuçezeli dhe Shën Hilarioni i Meglenës, mes shumë figurave të tjera shpirtërore.

Kjo festë ka domethënie të veçantë për diasporën maqedonase. Kishat që e mbajnë këtë Sobor si festë kryesore përfshijnë katedralen në Bitolj, kishën në Tetovë, si dhe përshkallet maqedonase në Lozanë (Zvicër) dhe Oklend (Zelandë e Re).

Në të njëjtën ditë, Kisha përkujton edhe Apostullin Kodrat, një ndër Shtatëdhjetëshit që përhapën Ungjillin pas Krishtit. Tradita e identifikon atë si një ipeshkëv të dijshëm në Athinë dhe Magnesi; jetëshkrimet e përshkruajnë atë si “si një yll i mëngjesit mes reve”, për shkak se me fjalën hyjnore ndriçoi errësirën pagane.

Sipas shkrimeve, Kodrati i shkroi një apologi të besimit të krishterë perandorit Hadrian, dokument i cili, pohon tradita, e habiti sundimtarin dhe çoi në lehtësim të përndjekjeve; megjithatë ai më pas u dhunua ashpër nga paganët dhe vdiq në burg nga uria rreth vitit 130.

Besimtarët nxitën të marrin pjesë në liturgji, të ndezin qirinj për shëndetin dhe paqen e familjes dhe të lutën për mençuri dhe qetësi shpirtërore. Tropari për Apostullin Kodrat që këndohet në shërbesat e ditës thotë:

“Drita e Krishtit nëpërmjet teje, o Apostull Kodrat, e turpëroi dijen e helenëve, por krenaria e atyre që rrijnë në hijen e vdekjes goditi trupin. Errësira, pa e ditur se fjala është ushqim për besimtarin në Krisht, i çau vetes pallton, dhe për këtë arsye shpëtimi, përmes lutjeve të tua për ne, është i besueshëm te Zoti. Lavdi Ty, Zot, për durimin Tënd të gjatë.”

Foto: Ilustracija (AI)