HERA: Maqedonia e Veriut tërhiqet në të drejtat e njeriut, përfshirë barazinë gjinore

Komiteti Ekonomik dhe Social i Europës (EESC) publikoi një raport mbi të drejtat themelore dhe sundimin e ligjit në Maqedoninë e Veriut, pas një vizite monitoruese në mars 2026. Dokumenti, i cili mbledh vëzhgimet e shoqërisë civile, evidenton mangësi serioze në mbrojtjen e të drejtave të njeriut, barazinë gjinore, luftën kundër diskriminimit dhe funksionimin e institucioneve demokratike.

HERA paralajmëron se këto gjetje tregojnë për tërheqje në disa sektorë — përfshirë arsimin, median, sferën sociale dhe sundimin e ligjit — dhe se këto zhvillime rrezikojnë të vonojnë integrimin evropian të vendit.

Arsimi, debati publik dhe reagimi institucional nën vëzhgim

Raporti thekson se heqja e barazisë gjinore nga legjislacioni arsimor përbën një hap prapa për mbrojtjen ndaj diskriminimit dhe për krijimin e një mjedisi arsimor gjithëpërfshirës. Gjithashtu vërehet rritja e prezencës së lëvizjeve anti‑gjinore në diskursin publik dhe konsultimet e tyre me deputetët për zgjidhje ligjore, një fenomen që lidhet me dobësimin e procedurave demokratike në hartimin e politikave për të drejtat e njeriut.

Problemet e tjera të evidentuara përfshijnë diskriminimin, gjuhën e urrejtjes, proceset gjyqësore të ngadalta dhe reagimin institucional të pamjaftueshëm për gratë dhe personat LGBTI. Sa i përket dhunës bazuar në gjini, raporti përmend mbështetjen institucionale të pamjaftueshme, sanksione të lehta dhe akses të kufizuar në shërbime të specializuara për viktimat.

HERA gjithashtu vë në dukje përhapjen e dezinformatave dhe narrativave anti‑demokratike, financimin publik të pamjaftueshëm dhe pjesëmarrjen e kufizuar të organizatave qytetare në vendimmarrje. Organizata kërkon masa urgjente institucionale: rikthimin e barazisë gjinore në politikën arsimore, zbatimin e rregullt të ligjeve kundër diskriminimit, mbrojtje më të fortë nga dhuna gjinore, mekanizma për të adresuar dezinformatat dhe mbështetje të qëndrueshme për shoqërinë civile.

"Integrimi evropian nuk duhet të ulet vetëm në përafrimin formal të ligjeve. Ai duhet të nënkuptojë mbrojtje reale të të drejtave të njeriut, barazi dhe institucione demokratike të qëndrueshme ndaj presioneve që minojnë këto vlera", tha HERA, duke theksuar se raporti përbën një paralajmërim serioz për reformat dhe rrugën e vendit drejt Bashkimit Evropian.

Foto: material shtypi nga ngjarja