Пет дена, еден понудувач и 340 милиони: Филипче бара да се отвори целата документација

Пет работни дена за понуди, еден пријавен понудувач и програма што подоцна речиси целосно се совпаднала со однапред наведените услови: постапката за прославата вредна околу 340 милиони денари отвора повеќе прашања отколку што Владата досега одговорила.

Претседателот на СДСМ, Венко Филипче, побара да бидат објавени записникот од 167. седница на Владата, составот на комисијата што ги оценувала понудите, критериумите за избор, договорите и поединечните исплати. Тој тврди дека јавниот повик на Државната лотарија бил искористен наместо класична постапка за јавна набавка и го постави прашањето дали Законот за спонзорства и донации бил применет за да се избегне повисоко ниво на контрола.

Независно реконструираната хронологија покажува дека Владата на 28 април, на 167. седница, ѝ ја доверила организацијата на прославата на Државната лотарија. На 30 април бил објавен повикот со рок од пет работни дена. Во него се барале светски артист од „А-класа“ со продукција од ист ранг и најмалку 30.000 посетители, втор меѓународен артист со македонски изведувачи и најмалку дванаесет театарски и визуелни настани низ земјата.

Условите и програмата се совпаднале

Подоцнежната програма ги содржеше Дејвид Гета, Хозе Карерас со македонски изведувачи и серијата настани „Силно светнал ден“. Според јавно објавените информации, на повикот се пријавила само компанијата „Стардаст“, поврзана со продукцијата „Авалон“, а пет дена по истекот на рокот програмата била претставена пред јавноста.

Самото совпаѓање не е доказ дека победникот бил однапред избран. Но кога условите се исклучително конкретни, рокот е краток и има само една понуда, Владата мора да покаже дека постоела реална конкуренција и дека критериумите не биле напишани за веќе познато решение.

Дополнително сомнение отвора податокот дека „Стардаст“ во февруари 2026 година, два месеца пред повикот, веќе добил 1.850.610 денари од Државната лотарија за активност што не била јавно објаснета. Ова не докажува незаконитост во новата постапка, но ја засилува потребата да се објават претходниот договор, предметот на исплатата и евентуалните деловни врски со новиот ангажман.

Владата вели дека постапката била транспарентна

Владината портпаролка Марија Митева тврди дека средствата не биле земени од централниот буџет, туку од нераспределената добивка на Државната лотарија, и дека постапката била јавна и отчетна. Таа соопшти дека „Авалон“ бил носител на организацијата, а „Стардаст“ правниот субјект преку кој бил реализиран договорот. Директорот на Лотаријата, Александар Климовски, пак, рече дека финансирањето било спроведено според Законот за спонзорства и донации.

Тие објаснувања се позиција на Владата, но не се замена за договорите. За сума од 340 милиони денари јавноста има право да знае кој ја составил спецификацијата, кој седел во надворешната комисија, кои докази биле побарани од единствениот понудувач и колку добил секој изведувач и подизведувач.

Најсилниот одговор на сомневањата не е навреда кон опозицијата, туку објавување на целото досие. Ако постапката навистина била чиста, документите ќе ја потврдат. Ако Владата продолжи да ги крие, тогаш приказната за прославата ќе остане приказна за пет дена, еден понудувач и стотици милиони денари без целосна јавна сметка.

Фото: кадар од прес-конференцијата на СДСМ